"Yoğun Bakım Ünitelerinin Standartları" konulu Genelge
Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından 2009/56
sayılı "Yoğun Bakım Ünitelerinin Standartları" konulu Genelge
yayımlanmıştır.
T.C.
SAĞLIK BAKANLIĞI
Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğü
Sayı : B.10.0.THG.
0.10.00.15/010-06
37019/ 28.09.2009
Konu : Yoğun Bakım Ünitelerinin
Standartları.
GENELGE
2009/56
İlgi :a) 13/08/2007 tarih ve 17086 (2007/73) sayılı Genelge.
b) 25/07/2008 tarih ve 28223 (2008/53) sayılı Genelge.
Sağlık hizmetlerinin yeniden yapılandırılması kapsamında;
ülke genelinde yoğun bakım ve yenidoğan yoğun bakım hizmetlerinin
iyileştirilmesi, yetersiz yatak kapasitesinin ihtiyacı
karşılayabilecek düzeye çıkarılması ve bu birimlerin nitelik, personel
ve donanım imkanları bakımından bünyesinde faaliyet gösterdikleri
sağlık tesisi ve hizmet verdiği bölgenin şartlarına göre yeniden
yapılandırılarak seviyelendirilmeleri hedeflenmiş ve Bakanlığımızca
yayımlanan ilgi (a) ve (b) de kayıtlı Genelgeler ile yoğun bakım ve
yenidoğan yoğun bakım ünitelerinin işleyiş ve standartlarına ilişkin
usul ve esaslar belirlenmiştir.
Uygulamaya ilişkin olarak gerek illerde yapılan
incelemelerde ve gerekse Bakanlığımıza iletilen sorunların
değerlendirilmesi neticesinde; ilgi (b) de kayıtlı Genelge hükümleri
ve eki düzenlemeler yeniden gözden geçirilmiştir. Buna göre söz konusu
genelgenin "s" maddesi;
"Genel yoğun bakım ünitelerinde anesteziyoloji ve
reanimasyon, iç hastalıkları, göğüs hastalıkları, ve genel cerrahi
uzmanlarından birisi, branş yoğun bakım ünitelerinde ise çocuk sağlığı
ve hastalıkları uzmanı, kardiyoloji, kalp ve damar cerrahisi uzmanı,
nöroloji uzmanı ve benzeri dal uzmanlarından birisi baştabip
tarafından yoğun bakım sorumlusu uzman tabibi olarak görevlendirilir.
İç hastalıkları, genel cerrahi, kadın hastalıkları ve
doğum, çocuk sağlığı ve hastalıkları, beyin cerrahisi, ortopedi ve
travmatoloji, kardiyoloji, nöroloji, anesteziyoloji ve reanimasyon
branşlarında müstakil branş nöbeti tutulan ve bünyesinde III. Basamak
yoğun bakım ünitesi bulunan hastanelerde; müstakil branş nöbeti ile
yükümlü uzman tabiplerden, baştabipçe görevlendirilen bir tanesi, aynı
zamanda mesai saatleri dışındaki yoğun bakım hizmetlerinin
yürütülmesinden de sorumlu ve yetkilidir.
Müstakil acil branş nöbeti tutulması için uzman tabip
sayısının yetersiz olduğu, dahili ve cerrahi branşlardaki klinisyen
tabiplerden birer uzman tabibin dahili ve cerrahi branş uzman tabip
nöbeti ile yükümlendirildiği, bünyesinde II. Basamak yoğun bakım
ünitesi sağlık tesislerinde baştabibin görevlendirilen bu iki nöbetçi
uzman tabipten bir tanesi, branş nöbetine ilave olarak aynı zamanda
mesai saatleri dışındaki yoğun bakım hizmetlerinin yürütülmesinden de
sorumlu ve yetkilidir." şeklinde değiştirilmiştir.
Aynı genelgenin (t) maddesi ise;
"Mesai saatleri dışındaki nöbet hizmetlerinin nöbetçi uzman
tabibin denetim ve gözetiminde ağırlıklı olarak pratisyen tabiplerce
24 saat kesintisiz hizmet esasına dayalı olarak yürütüldüğü, ilgili
branşlarda uzman tabip hizmeti gerektiren hastaların bu ihtiyaçlarının
icap nöbeti yöntemi ile karşılandığı sağlık tesislerinde her vardiya
için eğitim almış sertifikalı yoğun bakım hemşiresi bulunması kaydıyla
I.basamak yoğun bakım hizmeti verilebilir." şeklinde
değiştirilmiştir.
Ayrıca, ülke genelinde yoğun bakım ünitelerinin yeniden
yapılandırılması, asgari standart ve işleyişe uygun hale
getirilmesinin sağlanması bakımından; Bakanlığımıza bağlı yataklı
sağlık tesislerinin yanı sıra, kamuya, üniversitelere ve özel sektöre
ait tüm hastaneler bünyesindeki mevcut yoğun bakım ünitelerinin ilgi
(a) ve (b) sayılı genelgede belirlenen fiziki şartlar, tıbbi donanım,
personel ve hizmet standartlarına uygun olarak seviyelendirilmesi
gerekli görülmektedir. Özel sağlık tesisleri, 27/03/2002 tarihli ve
24708 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Özel Hastaneler
Yönetmeliği'nin yoğun bakım ve yenidoğan yoğun bakım ünitelerine
ilişkin hükümlerinde belirtilen hususları yerine getirmek kaydıyla
seviyelendirilmelerin belirlenebilmesi açısından bu genelge
hükümlerine tabidir.
Bu nedenle, kamu ve özel tüm sağlık tesisleri bünyesindeki
yenidoğan yoğun bakım üniteleri ile yoğun bakım ünitelerinin yerinde
incelenmesi ve seviyelendirmelerinin yapılarak tescil işlemlerinin
gerçekleştirilebilmesi için il sağlık müdürlükleri ve baştabipliklerce
yerine getirilmesi gerekli olan iş ve işlemler ile uygulamaya ilişkin
izlenmesi gereken usul ve esaslar aşağıda belirtilmiştir:
1- İl sağlık müdürünün görevlendireceği bir sağlık müdür yardımcısı
başkanlığında, yataklı tedavi kurumları şube müdürü, ilgili dal uzmanı
ve lüzumu halinde ilgili diğer sağlık ve teknik personelin katılımı
ile oluşturulan inceleme ve değerlendirme komisyonu kurulur.
2- Yenidoğan yoğun bakım ünitelerinin yerinde incelenmesi ve
değerlendirilmesi için kurulacak komisyona dal uzmanı olarak yeni
doğan uzmanı, bulunmaması halinde çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanı
dahil edilir.
3- Yoğun bakım ünitesi için kurulan komisyon yerinde değerlendirme
sırasında; ilgi (b) de kayıtlı Bakanlık genelgesinde yer alan planlama
ile belirlenen seviye ve yatak sayısı, personel durumu, cihaz sayısı
ve benzeri özellikleri dikkate alır ve raporda ayrıntılı olarak
belirtir.
4- Yenidoğan yoğun bakım üniteleri için kurulan komisyon raporunu
ilgi (a) da kayıtlı Bakanlık genelgesinde belirtilen şartlara uygun
olarak düzenler ve imza altına alır. Raporda, incelenen ünitenin yatak
sayısı, hizmet düzeyi, personel durumu, cihaz sayısı ve benzeri
özellikler ayrıntılı olarak belirtilir.
5- Komisyon raporu uygun ise rapora istinaden valilik onayı alınarak
onay ile birlikte komisyon raporunun da Bakanlığa gönderilmesi
zorunludur.
6- Komisyon incelemesi sonrası yapılan değerlendirmede
tespit edilen noksanlıklar da raporlanarak bir örneği ilgili kurum
baştabipliğine tebliğ edilir ve noksanlığın niteliğine göre verilecek
süre içerisinde tamamlanması istenir. Verilen süre sonunda ilgili
kurum baştabipliklerce noksanlıkların giderilerek tekrar başvuru
yapılması zorunludur.
Uygulamanın yukarıda belirtilen esaslar dahilinde
yürütülmesi ve tescil işlemleri en geç 31/12/2009 tarihine kadar
tamamlanarak Bakanlığımıza intikalinin sağlanması, yoğun bakım ve
yenidoğan yoğun bakım üniteleri ile ilgili verilerin her ay sonunda
düzenli ve noksansız olarak Bakanlığımız web uygulamaları bölümündeki
Hastane Bilgi Formlarına işlenmesinin sağlanmasını ve bu genelge ile
istenilen iş ve işlemlerin belirtilen sürede tamamlanmasından il
sağlık müdürleri ile kurum baştabiplerinin doğrudan ve müteselsilen
sorumlu oldukları hususlarının ilgililere tebliğini önemle arz ve rica
ederim.
Prof.Dr.Nihat TOSUN
Bakan a.
Müsteşar V.