KRONOLOJİK ÇORUM TARİHİ ÇORUM VE ÇEVRESİNİN TARİHİ GELİŞİMİ

Çorum çevresinde az miktarda da olsa  son MÖ. 7000 - 5500 Paleolitik ve Neolitik döneme ait olduğu sanılan el  aletlerine de  rastlandıysa da  gerçek  anlamda  yerleşiğin Kalkolitik çağda yoğunlaştığı görülmektedir.<1>

MÖ. 5500 - 3000  Kalkolitik dönemde,madenlerin kullanılma  aşaması sayıldığı bilmekteyiz.

Çorum çevresinde bu dönemi MÖ.4000-3000 tarihlerinde  bu  devrin  4'üncü  aşamasını yaşadığı tahmin edilmektedir. Bu dönemin   yerleşme merkezlerinin olduğu,Alacahöyük, Büyük Gülecek,Eskiyapar, Kayapınar, Kuşsaray kazılarının  tabakalarında  rastlanmıştır.  Büyük  Gülecek kazısında  bu  dönemin en  zengin materyali bulunmuştur.<2>

MÖ. 3000 - 1200  Tunç Çağı olarak adlandırılmaktadır. Bu  Devrin I. II  ve III. Tunç Devri dahilinde incelenmektedir. Bu  dönemde  bakır   filizleri  işlenmekte, saf bakır  bilinmekte  ve alaşımları kullanılmaya başlanmaktaydı. Bu Devirde  yerleşik  düzene  geçen insanlar, köyler,şehirler de  yaşamaya  başlamışlardı. Bu Devirde  bulunan eşyalar, Anadolu Medeniyetleri Müzesinde teşhir edilmektedir. <3>

MÖ.3000-2500 I. Tunç Devri, Çorum  çevresinde bulunan  madenler  sayesinde  yaşamın  geliştiği  görülmektedir. II ve III. Tunç Devri, Çorum  çevresinde  etrafı surla çevrili küçük ve zengin beyliklerin bulunduğu yapılan kazılardan anlaşılmaktadır. İlimizde  bulunan zengin bakır filizleri işlenmeye başlamış ve bu madenlerin etrafı iskana açılmıştı Örnek olarak Bayat İlçesinin Astar Deresi  mevkiinde doğal bakır filizleri bulunmuştur.

1935  tarihinde  R.Oğuz ARIK ve Hamit Zübeyr  KOŞAY tarafından Alacahöyük 'te ortaya çıkarılan 13 Kral  mezarı, II. ve  III. Tunç Devri başlarına tarihlendirilmektedir. Bu devir ayrı  yeten  Hitit Dönemini de kapsa maktadır. Alacahöyük'te bulunan 13 Kral mezarından çıkartılan,saf altından  kupalar, taçlar, kemer, elbise  süslemeleri  ve çeşitli süs eşyaları, meteor demirinden hançer, tunç üzerine elektron gümüş kakmalı boğa ve geyik figürleri,İdiller, güneş kursları,insan heykelcikleri ve  kap  kacaklar, Alacahöyük  yöresinin ne  denli zengin olduğunu göstermektedir. Kazı   çalışmalarında  Mahmut  AKOK  devam etmiş olup,  kazı çalışmaları halen devam etmektedir. 

<1> 1967 İl Yıllığı - Çorum Tarihi 5. Hitit Fes. Kom. Çorum 1990

<2> Çorum Tarihi 5. Hitit Fes. Kom. Çorum 1990

<3> Meydan Larousse Ans. Hititler bölümü