*İslami Burjuvanın ev hali*
   **

İslami holdingler ve yeşil sermaye son yıllarda sürekli tartışılıyor.
Ekonomik yapıdaki bu değişiklik kendini yaşam tarzında da gösteriyor.

Yatak odalarında üç metrelik palmiye ağaçları, sedir yerine tavandan
sarkan
salıncaklar, en küçüğü 5O metrekarelik namaz odaları bulunan bu yeni
kesim,
kimi İslami çevrelerce de fazla gösteriş düşkünü oldukları
gerekçesiyle
eleştiriliyor.
<http://www18.gazetevatan.com/fotogaleri/resim.asp?
kat=6311&page_number=1>

Aktüel dergisinden Ece Vahapoğlu "İslami Burjuva" diye tanımladığı
kesimin
evlerini tasarlayan, Vogue Interiprs'un sahibi 33 yaşındaki genç iç
mimar
Şafak Çak ile son dönemdeki İslami burjuvazinin eve dair zevklerini
konuştu.

İşte, yeni zenginlerin yaşamlarını şekillendiren Şafak Çak'ın
yaşadıkları ve
kendisinden talep edilen ilginç istekler...

*Müşteri profiliniz nedir? Bir değişim oldu mu bu profilde? *

Müşteri profilimiz çok geniş. Aslında dışarıdan B-A ve A+
gibi gözükse de, zevk sahibi olan ve ne istediğini bilen herkes
müşterimiz.
Daha önceleri müşterilerim doktorlar ve sanatçılardı. Halen
müşterileri min
yansını îslami burjuvalar, yarısını çok yenilikçi ve tam laik aileler
oluşturuyor, işimi yapıyorum, insanların tercihleri ile
ilgilenmiyorum. Son
dört senedir müşteri tarzlarında değişiklik var diyebilirim. Şu
andaki
iktidara yakın, daha muhafazakâr ve bugüne kadar hayatlarım hiç
bilmediğim
ailelerden söz ediyorum.

*Bu yeni müşteri profilini anlatır mısınız?*

Eşlerinin başları kapalı, çocukları İstanbul'un en iyi okullarında
hatta
bazıları Dubai'deki Amerikan kolejlerinde okuyan, bugüne kadar
Türkiye'de
bir iddiası olmadığını sandığımız ancak içlerine girildiğinde
dışarıda
gördüğümüz insanlardan hiçbir farkı olmayan hatta kendini daha da
hızlı
geliştiren ve öğrenen yepyeni bir burjuva kesimi diyebiliriz.
Dünyadaki son
trendleri takip eden, moda ile yakından ilgili ve yeni olan her şeye
açık.

*Neden sizi tercih ediyorlar?*

En başta, müşteriye verdiğimiz güven geliyor. Bu, hem hayallerinin
evini
yaratmada hem de sonrasında üçüncü şahıslara bu aileleri ve evleri
afişe
etmememizden kaynaklanan güven. Kimse bizim kime iş yaptığımızı, ne
kadara
yaptığımızı ve ailevi detayları bilemez. Bu dengeler öyle hassastır
kî, bu
kesim müşteriler kendileri hakkında konuşulmasını, özel hayatlarının
afişe
edilmesini hatta evlerine tasarlanan bir mobilyayı bile bir
başkasının
evinde görmeyi istemezler. Tüm objelerin onlara "özel" tasarlandığı ve
imal
edildiği konusunda tam güven isterler.

*Kaç senedir bu işi yapıyorsunuz?*
Sekiz senedir. Ondan önce babamın 45 senelik bir mobilya mağazası
geçmişi
var.

*İslami şartlara uygun olarak yaşamayı hedefleyen ailelerde ne gibi
ilginç
isteklerle karşılaşıyorsunuz?*

Bu kesimin istekleri normal müşterilerimizden çok da farklı değil.
Hatta bu
yeni burjuva dediğimiz gençler o kadar bilinçli ve o kadar ne
istediklerini
biliyorlar ki, bu öngörü ve beğenilerinde çok sık yurtdışına ve
bilhassa
Dubai gibi Asya ülkelerine sıklıkla seyahat etmelerinin büyük rolü
var.
Aslında birçok insanı şaşırtacak, hayrete düşürecek veya gıpta ile
bakmalarım sağlayacak kadar iddialı ve marjinal fikirlerle geliyorlar.
Ben
onların isteklerini çok hızlı kavrayıp kâğıda dökebiliyorum.
Müşterilerimizden gelen en ilginç isteklerin başında, yatak odasına
koyduğumuz üç metrelik palmiyeler, sinema odalarında kullandığımız ve
Suudi
Arabistan'dan getirttiğimiz klimaya bağlanan otomatik gül suyu kokusu
pompalayan havalandırma sistemi geliyor. Boğaz'da yaptığım evlerde
genellikle odalardaki ve salondaki tüm ekranlara, çatıya koyduğumuz
360
derece dönebilen kameraları bağlıyoruz. Bu sayede evin herhangi bir
odasından Boğazı canlı izleyebiliyorlar. Bu sistemin bir benzerini
Pelİcan
Hill'de tasarımına başladığımız bir villaya yapacağız buradakinin tek
farkı,
Boğaz'ı internet üzerinden webcam sağlayıcıları ile alırken, Kabe ve
etrafını da uydudan canlı olarak 24 saat izleyebilecekler.

*Yeni zenginler gösterişe meraklıdırer halde? *

Yaptığım evlerden birini görmüş bir aile benden randevu isteyip
görüşmeye
geldi. Adamın ilk sözü, "Şafak Bey bana öyle bir ev yapın ki bende 30
milyon
dolar var zannetsinler", inanın başımdan aşağı kaynar sular aktı. Bu
kesim,
parayı har vurup harman savurmak yerine mantıklı harcamayı ancak
kalitenin
en üst seviyesini talep eder. Buna yüzde 10'Iuk bir kesimi dahil
edemem.
Örneğin, normal bir ev fiyatı verdiğim birkaç ailenin, "düşük fiyat
verdi"
diye gelmediklerini biliyorum. "En pahalı en iyidir" düşüncesinde
olan
insanlar da var.

*Dini görevlerini / alışkanlıklarını yerine getirmek için özel
istekler var
mı?*

İlginç isteklerden biri de, namaz ve sohbet odaları. Hayalimde hep
modern
bir cami dekore etmek vardır. Bunu şu an Zeynep Fadıllıoğlu başarı
ile
gerçekleştiriyor. Ben ise, bu hayalimi şu an ancak bu kesimin evlerine
namaz
odaları, ufak mescit veya sohbet odaları yaparak gerçekleştiriyorum.
Bunlar
kafanızda kurduğunuz o sedirlerin olduğu namaz odası şeklinden çok
uzakta
tasarımlar.

*Fark nedir?*

400-500 metrekarelik evlerden bahsediyoruz namaza odalarının en ufağı
50
metrekare. Namaz odasının ritüelleri, halı, sedir ve rahle, çok daha
fütüristik Sedir yerine tavana ahşap kalasla bağlı, üzerine mor
kapitone
kumaş kaplı salıncak mesela. Amaç sallanmak değil tabii, yerden
kazanmak,
ibadet edilen ve "Allah'ın huzuruna çıkılan yer, evin en özel mekânı
olmalıdır" mantığı ile insanın kendini en huzurlu hissettiği
mekânları
yaratıyorum. Bunun bir benzerini Musevi olan olan bir müşterime yoga
odasında uyguladım.

*Hanımlarla nasıl muhatap oluyorsunuz?*

Bu konuda ritüelleri çok iyi öğrendim. Bu konuda en büyük iş, benimle
beraber çalışan ablam Başak'a düşüyor. O türbanlı müşterilerimizle
öylesine
içli dışlı ki hemen hemen tüm davetlerine katılıp, bir ev projesinde
başından sonuna kadar onlarla yaşıyor. Kendi aralarındaki davetlerde
sosyete
dergilerinde bile göremeyeceğimiz elbiselerle şıklık yarışı içinde
olduklarını ve herkesten daha çok modayı takip edip trendlere uyum
sağladıklarını biliyorum. Beyleri ile ben muhatap oluyorum.

*En radikal müşteriniz kimdi?*

En radikal müşteri toplantımız, kara çarşaflı bir aile ile, kendi
evlerinde,
evin üst katında evin beyi ve erkek çocuklarla benim, alt katında
evin
hanımı ve kız çocukları ile ablam ve bizim iç mimar kızlarımızın
yaptığı
görüşme idi. O ev bitene kadar evin hanımım ve kızlarını hiç
görmedim.

*10 kat fazla para harcıyorlar *

*Ne kadar para harcıyorlar?*

Bu soruya cevap vermek çok zor çünkü bütçeler aile yapısına göre
değişiyor.
Kimi aileye 100 bin dolar çok gelirken, kimisine l milyon dolar az
geliyor.
Geniş bir skala. Şöyle bir kıyaslama yapabilirim yeni yetişen
türbanlı
burjuva gençliği, başı açık yeni evlenen genç bir çifte göre en az 10
kat
fazlasını harcıyor. Bu gençlik, Anadolu kaplanları dediğimiz
ailelerin
çocukları. Hepsi yurtdışında iyi üniversitelerde okumuş, vizyonu olan
gençler. Aile şirketlerinde aktif rol oynayıp, kazandıkları parayı
hayallerinin evinde oturmak için harcamaktan çekinmezler.

*Ödeme şeklî nasıl oluyor?*

Bugüne kadar ödeme konusunda bir tek aile dışında hiç problem
yaşamadım o
ailede de eşler arasında sorun vardı. Yüzde 90 nakit ödeme yaparlar.
Çek ve
senet kullanmazlar. Genelde anlaştığımız vadelerde nakit ödeme
yaparlar.

*Bu kadar nakiti olan insanlar evlerinde kasa da yaptırıyordur değil
mi?*

Hepsi kasa yaptırır. Sac ve çelikten büyük kasalar.

*İslami burjuvazi dünyada da yükselişte*

*"îslami kesimde bir modernleşme yaşanıyor" diyebilir miyiz?*

Kesinlikle. Artık dünyada bile bu kesim bir yükseliş ve kabul görme
trendinde. Dubai'nin başarılı olma sebeplerinin başında bu iki kesimin
huzur
içinde yaşayabilmesi gelir. Günümüzde ABD, Avrupa ve Asya'da kriz
derinleşirken Araplar bunu hafif çiziklerle atlatıyor ve izlemekle
yetiniyorlar. Tüm tasarım dahîleri önce Arapları memnun etmek İçin
emek sarf
ediyorlar. Bu tekstilde de, mobilyada da böyle. Dubai'deki 7 yıldızlı
otelleri yapan mimarların yüzde 90'ı İtalyan'dır. Hatta Burj Al
Arab'a
denizden baktığınızda, karşınızdaki manzara kocaman bir haç şeklidir
ve
yıllardır bu konu tartışılır. Ülkemizde olduğu gibi dünyada da Islami
burjuvaziyi yok saymak imkânsız.

*İslam dini şatafatı önermez bu kesimde nasıl bir ikilem yaşanıyor?*

Önermez doğru, ancak helal yoldan kazanılan parayı kendi evine
harcamayı bir
israf olarak görmüyorlar. Çünkü zaten çevrelerine yeterince yardım
yapan
insanlar. Genç îslami burjuvalar bu konuda daha şatafat severken, orta
yaş
ve daha yaşlılar mütevazı davranıyorlar.

*Müşteri başka müşteri getiriyor mu?*

Sistemimiz bunun üzerine kurulu. Müşterilerimiz, evlerinde sahip
oldukları
hayallerinin mekânını çevresi ile paylaşmaktan çok zevk alan İnsanlar.
Biz
bir evi teslim ederken, o müşterimizin en yakın dostlarının bulunduğu
sade
ama şık bir davet verip, evin anahtarım müşterimize bu şekilde teslim
ederiz. Bunu genellikle bütün evi A'dan Z'ye değiştirdiğimizde
yapıyoruz.
Her bitirdiğimiz ev, bizim vitrinimiz. Evi teslim ettiğimiz ilk
hafta,
müşterimizin tüm akraba, arkadaş ve eş dostları ile yaptığımız
tanışma
toplantıları ile geçer.

*İlginç bir anınız var mı?*

Florya'da giriş katı üzerinde bulunan bir daireyi bitirirken, arabası
ile
geçen türbanlı bîr bayan, merak edip eve kadar çıkarak, çalışan
ustalardan
telefonuma ulaşmış. Randevu alarak ertesi gün yanında bir başka
hanımla
ofise geldi. "Biz de Florya'daki evimizi yaptırmak İstiyoruz, harika
işler
çıkartmışsınız" dedi. Ben de "Teşekkürler, sadece o gördüğünüz evi
değil, bu
ailenin Silivri'de ünlü bir sitedeki villalarını da yaptım" dedim. "O
projenizi de görebilir miyiz?" diye sordu. Gösterdim. En fazla 25
yaşlarındaki bu hanım, altında Porsche Cayenne, elinde Swarovski taşlı
Vertu
telefonla İdi. Dört gün sonra randevusuz geldiler. Masama iki adet
anahtar
koydular. "Pazar günü bu siteden, kardeşim ile bize ikiz villa aldık,
işte
anahtarları, umarım bu yaz ayına yetiştirebilirsiniz" dediğinde
aylardan
nisandı. Tanesi 450 bin Euro olan bu villalardan iki gün içinde karar
verip
satın almak, oldukça hızlı, ne istediğini bilen ve kendine güvenli
bir
hareketti.

*İslami burjuva kesiminde son trendler neler?*

Mobilyacılarda, dekorasyon dergilerinde ve TV'de gördüğümüz trendler
gerçeği
yansıtmıyor. Gerçek trendler, Asya'da Dubai'den, Avrupa'da italya'dan
ve
Amerika'dan çıkan yükse len değerler. Şu an çok popüler gözükenler,
tüm
mobilyacıların vitrinlerini süsleyen abanoz ağacı kaplaması ve her
şeye
hatta bir projemde WC taşma bile yaptığım Swarovski taş. Ama bu devrin
sonu
geldi. Yükselen trend, siyah-beyazın yerine biraz daha sıcak renkler.
Önümüzdeki yaz kırmızı-siyah, mor-siyah, fuşya-siyah bütünlüğü hem
modada
hem dekorasyonda çok fazla yer alacak.

*Daha çok hangi semtlerdeki evlerde çalışıyorsunuz?*

En fazla Florya, Yeşilköy ve Alkent 2000'de projem oldu ancak iki
senedir
bunlara Ataköy Konakları, Levent Loft. tstinye Park, Sapphire ve
Pelican
Hill eklendi. Şu an genç îslami burjuvasında şiddetle residence'lara
ilgi
var. Öyle ki, şu an Fulya, Istinye ve Şişli'deki satılık
residence'larda
metrekare fiyatları 3-4 bin dolar iken Kiler grubunun yaptığı
Sapphire
Residences, metrekaresi 8 bin-12 bin dolar arasında alıcı buluyor. Bu
genç
kesim tüm dünyada bilhassa Dubai'de yapılmış residence'ları görerek
ve
özenerek İstanbul'da aynı şekilde bir yaşam alanı yaratmak istiyor.

*Sizin hayat tarzınızdan çok farklı yaşamları nasıl dizayn ediyorsunuz?
*

Bu röportajı okuyanlar beni belli bir tarikata veya mezhebe mensup
sanabilirler ama hiçbir yerle bağlantım yok. Müslüman'ım, cuma namazı
ve
bayram namazına giderim, Allah inancım sonsuzdur, bir o kadar da
Atatürkçü
ve laikim. Sadece hayalgücüm çok yüksek. Karşımdaki bana ne
istediğini
anlatmaya başladığı an onun hayalindeki evi zihnimde yaratabiliyorum.