BİR EKONOMİ TETİKÇİSİNİN İTİRAFLARI - TÜRK GÜCÜ

BİR EKONOMİ TETİKÇİSİNİN İTİRAFLARI iletisi
Parçalar halinde göster - Sadece ileti metnini göster
From: =?iso-8859-9?B?VNxSSyBH3EPc?= <turkgu...@gmail.com>
To: "=?iso-8859-9?B?VPxyayBH/GP8LVT8cmsgTWlsbGl5ZXTnaXNpIEdydXA=?=" <turkgucu@googlegroups.com>
Subject: =?iso-8859-9?B?Qt1SIEVLT05PTd0gVEVU3UvH3VPdTt1OIN1U3VJBRkxBUkk=?=
Date: Tue, 06 Nov 2007 07:10:22 -0800
Message-ID: <1194361822.240719.258640@50g2000hsm.googlegroups.com>
In-Reply-To: <1193117703.778044.14400@e9g2000prf.googlegroups.com>
References: <1188148151.079120.244640@50g2000hsm.googlegroups.com>
   <1189377800.746855.113400@57g2000hsv.googlegroups.com>
   <1193117703.778044.14400@e9g2000prf.googlegroups.com>
User-Agent: G2/1.0
Mime-Version: 1.0
Content-Type: text/plain; charset=ISO-8859-9
Content-Transfer-Encoding: quoted-printable

Sevgili Dostlar;
Kitap okumay=FD sevmiyoruz ama kitap =F6zetini okunuz l=FCtfen.
A=FEa=F0=FDdaki kitap =F6zeti T=DCRK=DDYE'N=DDN i=E7inde bulundu=F0u durumu=
 anlatan
belgedir.

***************************************************
B=DDR EKONOM=DD TET=DDK=C7=DDS=DDN=DDN
=DDT=DDRAFLARI
John Perkins
http://www.ozetkitap.com
2
=D6ns=F6z
Ekonomi tetik=E7isi olarak bizlerin amac=FD k=FCresel imparatorluk
kurmakt=FDr. Bizler, di=F0er
=FClkeleri =FEirketlerimizin, h=FCk=FCmetimizin, bankalar=FDm=FDz=FDn, k=FD=
sacas=FD
benim =FEirketokrasi
diye adland=FDrd=FD=F0=FDm kurumsal yap=FDn=FDn k=F6lesi haline getirmek i=
=E7in
uluslararas=FD finans
kurulu=FElar=FDn=FD kullanan elit bir grubuz. Mafyan=FDn yapt=FD=F0=FD iyil=
ikler
gibi Ekonomi Tetik=E7ileri
de g=F6r=FCn=FC=FEte baz=FD iyilikler yapar. =D6rne=F0in elektrik santralle=
ri,
otoyollar, limanlar,
havaalanlar=FD, teknoparklar gibi altyap=FD hizmetleri i=E7in bor=E7 temin
ederler. Bu bor=E7lar=FDn
=F6n ko=FEulu, b=FCt=FCn bu projelerin Amerikan in=FEaat ve m=FChendislik
firmalar=FD taraf=FDndan
ger=E7ekle=FEtirilmesidir. Asl=FDnda paran=FDn =E7o=F0u Amerika'y=FD hi=E7 =
terk etmez;
yaln=FDzca
Washington'daki bankalardan New York, Houston veya San Francisco'daki
m=FChendislik firmalar=FDna transfer edilir.
Para hi=E7 vakit ge=E7irmeden =FEirketokrasi =FCyesi =FEirketlere (kredit=
=F6rlere)
d=F6nd=FC=F0=FC halde
bor=E7lu =FClkenin anapara art=FD faizin tamam=FDn=FD =F6demesini isteriz. =
E=F0er
Ekonomi Tetik=E7isi
=E7ok ba=FEar=FDl=FD ise bor=E7 tutar=FD o kadar b=FCy=FCk olur ki birka=E7=
 y=FDl sonra
bor=E7lu =FClke
=F6demeleri aksat=FDr. Bu oldu=F0unda biz de mafya gibi diyetini isteriz.
Birle=FEmi=FE
Milletler'de Amerika'n=FDn iste=F0i do=F0rultusunda oy verme, askeri =FCs
kurma veya petrol
gibi de=F0erli kaynaklara el koyma =FEeklinde olabilir bu diyet. Buna
ra=F0men bor=E7lunun
borcu devam eder. B=F6ylece k=FCresel imparatorlu=F0umuza bir =FClke daha
eklenmi=FE olur.
2004 itibariyle 3. D=FCnya =FClkelerinin bor=E7 toplam=FD 2.5 trilyon dolar=
a,
y=FDll=FDk faiz
=F6demeleri de 3.75 milyar dolara y=FCkselmi=FEtir. Bu tutar, t=FCm 3.D=FCn=
ya
=FClkelerinin sa=F0l=FDk
ve e=F0itim harcamalar=FD toplam=FDndan fazla, ald=FDklar=FD d=FD=FE yard=
=FDm=FDn da 20
kat=FDd=FDr. Yine bu
=FClkelerde n=FCfusun en =FCst y=FCzde biri, =FClkelerinin mali kaynaklar=
=FDn=FDn ve
gayr=FDmenkullerinin %70 ila %90'=FDna sahiptir. Bu =E7a=F0da=FE imparatorl=
u=F0un
sinsili=F0i,
Romal=FD askerleri, =DDspanyol fatihlerini (konkistador), 18-19 uncu yy
Avrupal=FD
s=F6m=FCrgecilerini fersah fersah geride b=FDrak=FDr. Biz Ekonomi Tetik=E7i=
leri
kurnaz=FDzd=FDr. Bizler
tarihten ders ald=FDk. K=FDl=FD=E7 ta=FE=FDmay=FDz, z=FDrh-=FCniforma giyme=
yiz. Ekuador,
Nijerya,
Endonezya gibi =FClkelerde yerli =F6=F0retmenler veya esnaf gibi giyiniriz.
Washington ve
Paris'te b=FCrokratlara ve bankerlere benzeriz. Proje mahallerini gezer,
yoksul k=F6yleri
dola=FE=FDr=FDz. Yerel bas=FDnda ne kadar hay=FDrl=FD i=FEler yapt=FD=F0=FD=
m=FDzdan s=F6z
ederiz. Yasad=FD=FE=FD bir
=FEeye tevess=FCl etti=F0imiz pek nadirdir. Zira sistem aldatmacaya dayansa
da tan=FDm
olarak yasald=FDr.
Ancaaak..... E=F0er biz ba=FEar=FDs=FDz olursak, devreye =E7akallar (=DDsti=
hbarat -
NSA ve CIAelemanlar=FD)
girer. =C7akallar haz=FDr ve naz=FDr bekler. Ortaya =E7=FDkt=FDklar=FDnda d=
evlet
ba=FEkanlar=FD
devrilir veya feci "kaza"larda =F6l=FCrler. E=F0er Afganistan ve Irak'ta
oldu=F0u gibi, bir
=FEekilde =E7akallar da beceremezlerse gen=E7 Amerikal=FDlar =F6lmeye ve
=F6ld=FCrmeye g=F6nderilir.
Bu imparatorlu=F0un yarat=FDlmas=FDna ben de katk=FDda bulundum ve su=E7lul=
uk
duygusu
alt=FDnda eziliyorum. New Hampshire ta=FEras=FDndan bir =E7ocuk nas=FDl old=
u da
bu pis i=FElere
bula=FEt=FD?
http://www.ozetkitap.com 3
B=DDR TET=DDK=C7=DD DO=D0UYOR
Her =FEey =E7ok masumca ba=FElad=FD.
1945'te orta halli, =F6=F0retmen bir ailenin tek =E7ocu=F0u olarak do=F0dum.
Babam d=FCnyan=FDn
her yan=FDndan gelmi=FE zengin =E7ocuklar=FDn=FDn okudu=F0u Tilton okulunda
=F6=F0retmenlik
yapt=FD=F0=FDndan ben de 14 ya=FE=FDnda Tiltonda burslu okumaya hak kazand=
=FDm.
Orda zengin
=E7ocuklar=FDna nispet iftiharla ge=E7tim, iki okul tak=FDm=FDn=FDn kaptanl=
=FD=F0=FDn=FD
yapt=FDm ve okul
gazetesini =E7=FDkard=FDm. Lise bitince Middlebury =FCniversitesinde burslu
okumaya ba=FElad=FDm.
Oras=FD da Tilton gibi zengin =E7ocuklar=FDn=FDn okuluydu. Orda hayat=FDm=
=FD
etkileyen 2 ki=FEiyle
tan=FD=FEt=FDm. Birisi gen=E7 ve g=FCzel Ann, di=F0eri de =DDranl=FD bir ge=
neralin
o=F0lu olan Ferhat't=FD.
Ferhat beni i=E7kiye, gece hayat=FDna, ailemi d=FD=FElamaya y=F6neltti. Ders
=E7al=FD=FEmay=FD b=FDrakt=FDm.
Bursum kesildi. Ben de bir sene gazetecilik yapt=FDktan sonra Boston
=DCniversitesi,
=DD=FEletme Fak=FCltesine kaydoldum. 1967'de, son s=FDn=FDftayken Ann ile
evlendim.
Ann'in babas=FD Deniz kuvvetlerinde =FCst kademede g=F6revli, =E7ok ba=FEar=
=FDl=FD
bir m=FChendisti.
En yak=FDn arkada=FE=FD, Ann'in "Frank Amca" dedi=F0i ki=FEi, =FClkenin en =
geni=FE
casusluk =F6rg=FCt=FC
NSA (Ulusal G=FCvenlik Ajans=FD) n=FDn tepe y=F6neticilerinden biriydi. Onun
te=FEvikiyle NSA'da
i=FE g=F6r=FC=FEmesine gittim. Birka=E7 hafta sonra NSA'dan kabul edildi=F0=
ime
dair haber geldi.
Sonradan =F6=F0rendi=F0ime g=F6re, Ferhat'=FDn babas=FDn=FDn =DDranda ABD
istihbarat=FDnda =E7al=FD=FEmas=FD
bu kabulde etkili olmu=FE.
NSA'n=FDn i=FE teklifini kabul etmeden =F6nce Bar=FD=FE g=F6n=FCll=FClerini=
n bir
seminerine kat=FDlmam,
yine hayat=FDm=FDn y=F6n=FCn=FC de=F0i=FEtirdi. =D6nerilen yerlerden biri, =
yerli
halk=FDn b=FCt=FCn
=F6zelliklerini korudu=F0u Amazon Ya=F0mur Ormanlar=FDyd=FD. Frank Amca'ya =
ak=FDl
dan=FD=FEt=FD=F0=FDmda, bu g=F6revi kabul etmemi s=F6ylemesi beni =FEa=FE=
=FDrtt=FD." Oralar=FD
petrol yata=F0=FD.
Yerlileri anlayan iyi ajanlara ihtiyac=FDm=FDz olacak" diyerek =DDspanyolca
ve yerel leh=E7eleri
=F6=F0renmemi te=FEvik etti. B=F6ylece Ann ve ben Ekuador'da bar=FD=FE
g=F6n=FCll=FClerine kat=FDld=FDk.
Yerliler gibi ya=FEamaya ba=FElay=FDp onlarla akraba gibi olduk.
K=F6y=FCm=FCze bir g=FCn MAIN =FEirketinin Genel M=FCd=FCr yard=FDmc=FDs=FD=
 Einar Greve
geldi. MAIN,
D=FCnya Bankas=FD'n=FDn Ekuador'a ve kom=FEu =FClkelere hidroelektrik
santralleri ve di=F0er alt
yap=FD projeleri i=E7in milyarlarca dolar bor=E7 vermesi do=F0ru olur mu di=
ye
ara=FEt=FDrmalar
y=FCr=FCten uluslararas=FD bir dan=FD=FEmanl=FDk =FEirketiydi.
Einar'la Ekuador'da birka=E7 g=FCn ge=E7irdikten sonra mektupla=FEmaya
ba=FElad=FDk. Benden
Ekuador'un ekonomik durumu ve gelece=F0i hakk=FDnda raporlar istedi. Bir
y=FDl i=E7inde
kendisine 15 rapor g=F6nderdim.
Bar=FD=FE g=F6n=FCll=FCs=FC olarak g=F6revim sona erince Einar bana MAIN'de=
 i=FE
teklif etti. Einar'=FDn
dedi=F0ine g=F6re MAIN'in esas i=FEi m=FChendislikti. Fakat en =F6nemli
m=FC=FEterisi olan D=FCnya
Bankas=FD'n=FDn haz=FDrlad=FD=F0=FD m=FChendislik projelerinin boyutunu ve
fizibilitesini saptamak
=FCzere ekonomistlere ihtiya=E7lar=FD vard=FD. Ekuador, Endonezya, =DDran, =
M=FDs=FDr
gibi g=FCvenilir
istatistikleri bulunmayan yerlerde ki=FEisel g=F6zlem ve de=F0erlendirme
gerekiyordu.
B=F6ylece 1971'de 26 ya=FE=FDnda MAIN'de ekonomist olarak g=F6reve ba=FElad=
=FDm.
Oysa ger=E7ek
g=F6revimin tamamen James Bond'a benzedi=F0ini k=FDsa s=FCrede fark edecekt=
im.
http://www.ozetkitap.com 4
"G=DDRD=DDN M=DD =C7IKAMAZSIN"
Arthur D.Little, Stone & Webster, Brown & Root, Halliburton ve Bechtel
gibi
m=FChendislik firmalar=FDn=FD herkesin tan=FDmas=FDna ra=F0men MAIN kamuoyu=
nda pek
bilinmiyordu. Profesyonel kadromuzun =E7o=F0u m=FChendis oldu=F0u halde i=
=FE
makinalar=FDm=FDz
olmad=FD=F0=FD gibi, bir baraka dahi in=FEa etmemi=FEtik. =D6nceleri ne
yapt=FD=F0=FDm=FDz=FD anlamakta bile
zorluk =E7ekiyordum. Tek bildi=F0im, Java adas=FDn=FDn enerji master plan=
=FDn=FD
haz=FDrlamak =FCzere
11 ki=FEilik bir heyetle Endonezya'ya gidece=F0imdi. Endonezya ve Java'n=FDn
ekonometrik
modellerini =E7=FDkarmam gerekece=F0i ve bu konuyu hi=E7 bilmedi=F0im i=E7in
kurslara yaz=FDld=FDm.
Bu s=FCre=E7te, istatistiklerin amaca g=F6re manip=FCle edilebilece=F0ini
ke=FEfettim.
MAIN, beni e=F0itmesi i=E7in Claudine ad=FDnda g=FCzel bir bayan=FD
g=F6revlendirdi. Claudine
bana, hi=E7 kimsenin i=FEim hakk=FDnda bilgi vermedi=F0ini, zira bunu yapma=
ya
bir tek
kendisinin yetkili oldu=F0unu s=F6yleyerek, g=F6revinin beni ekonomi
tetik=E7isi olarak
yeti=FEtirmek oldu=F0unu ilave etti. Ne yapt=FD=F0=FDm=FD kar=FDm dahil hi=
=E7 kimsenin
bilmemesi
gerekti=F0ini belirttikten sonra, i=FEimin iki ana amac=FD oldu=F0unu
a=E7=FDklad=FD. =D6ncelikle,
haz=FDrlayaca=F0=FDm raporlarla MAIN ve di=F0er Amerikan =FEirketlerinin
(Bechtel, Halliburton,
Stone&Webster gibi) devasa m=FChendislik ve in=FEaat projeleri i=E7in
uluslararas=FD
finansman kurulu=FElar=FDn=FDn verece=F0i kredilere dayanak sa=F0layacakt=
=FDm.
Verilen bor=E7,
projeleri ger=E7ekle=FEtiren Amerikan =FEirketlerine geri d=F6nd=FCkten son=
ra
ikinci g=F6revim,
muazzam bor=E7 alt=FDna giren bu =FClkeleri iflas ettirmekti. B=F6ylece s=
=F6z
konusu =FClkeler
askeri =FCs, BM'lerde lehimize oy, petrol ve di=F0er do=F0al ham maddeleri
kullan=FDm=FD gibi
ihtiya=E7lar=FDm=FDz i=E7in kolay hedef olabilecekti. =DD=FEim, bir =FClkeye
milyarlarca dolar yat=FDr=FDm
yap=FDlmas=FDn=FDn etkilerini tahmin etmek olacakt=FD. Gelecek 20-25 y=FDlda
ekonomik
b=FCy=FCmenin ne kadar olaca=F0=FDn=FD ve =E7e=FEitli projelerin etkilerini
ara=FEt=FDran =E7al=FD=FEmalar
yapacakt=FDm. Projelerin her birinden beklenen ancak a=E7=FDk=E7a s=F6ylenm=
eyen
=F6zellikler,
m=FCteahhit firmalar i=E7in =E7ok karl=FD olmas=FD, =FClkedeki bir avu=E7 v=
arl=FDkl=FD
ve etkili aileyi mutlu
etmesi, uzun d=F6nemde =FClkeyi mali ve siyasi ba=F0=FDml=FDl=FDk alt=FDna =
sokmas=FD
idi. Bor=E7 y=FCk=FC ne
kadar b=FCy=FCk olursa o kadar iyi olacakt=FD. Bu y=FCk =FClkenin en yoksul
vatanda=FElar=FDn=FD
sonraki on y=FDllar boyunca sa=F0l=FDk, e=F0itim gibi temel ihtiya=E7lardan
yoksun b=FDrakacakm=FD=FE,
ne gam.
B=FCy=FCk alt yap=FD Projeleri GSMH art=FD=FE=FDna =F6nemli katk=FDda bulun=
ur ancak
GSMH mutlak
de=F0er olarak aldat=FDc=FDd=FDr. Bir tek ki=FEi, =F6rne=F0in bir enerji =
=FEirketi
sahibi bile yararlanacak
=FEekilde GSMH artabilir, halk=FDn =E7o=F0unlu=F0u bor=E7 y=FCk=FC alt=FDnd=
a ezilse
bile. Zengin daha da
zenginle=FEirken fakir daha da fakirle=FEebilir. Buna ra=F0men istatistiki
a=E7=FDdan b=FCy=FCme
ger=E7ekle=FEmi=FE g=F6r=FCn=FCr.
Di=F0er ABD vatanda=FElar=FD gibi MAIN =E7al=FD=FEanlar=FDn=FDn =E7o=F0u en=
erji
santralleri,
otoyollar,limanlar in=FEa etmekle =FClkelere iyilik etti=F0imize inan=FDyor=
du.
Okullar=FDm=FDz ve
bas=FDn=FDm=FDz b=FCt=FCn yapt=FDklar=FDm=FDz=FD iyi niyetle yapt=FD=F0=FDm=
=FDz=FD =F6=F0retmi=FEti.
Y=FDllarca hep =FEu ifadeyi
duydum: "Amerikan bayra=F0=FDn=FD yak=FDyorlar, el=E7ili=F0imizin =F6n=FCnd=
e g=F6steri
yap=FDyorlar,
neden lanet olas=FD =FClkelerini terk edip onlar=FD yoksulluk i=E7inde
yuvarlanmaya
b=FDrakm=FDyoruz?
http://www.ozetkitap.com 5
Bunu s=F6yleyenler de genelde e=F0itimli insanlar. Oysa d=FCnya =E7ap=FDnda
el=E7ilik
bulundurmam=FDz=FDn amac=FD kendi =E7=FDkarlar=FDm=FDza hizmettir ki bunun =
da
20.yy'=FDn ikinci
yar=FDs=FDndaki anlam=FD, Amerika Cumhuriyetini Global =DDmparatorlu=F0a
d=F6n=FC=FEt=FCrmek
demektir. 18.yy s=F6m=FCrgecileri de, kendi topraklar=FDn=FD savunan
k=FDz=FDlderililerin =FEeytan=FDn
hizmetkar=FD olduklar=FDna inan=FDyorlard=FD.
Bir g=FCn Claudine'e birlikte Java'ya gidece=F0imiz ki=FEilerin de benimle
ayn=FD i=FEi mi
yapacaklar=FDn=FD sordum.
"Hay=FDr, onlar m=FChendis" dedi. "Onlar elektrik santrali, da=F0=FDt=FDm
hatlar=FD, limanlar ve
yollar=FDn planlar=FDn=FD yaparlar. Sen ise onlar=FDn tasarlayaca=F0=FD
sistemlerin ve dolay=FDs=FDyla
verilecek kredinin boyutlar=FDn=FD hesaplayacaks=FDn. Anahtar ki=FEi sensin"
Bir ba=FEka g=FCn Claudine =FEu bilgiyi verdi. "Bizler k=FC=E7=FCk, =F6zel =
bir
kul=FCb=FCz. D=FCnya
=FClkelerinin milyarlar=FDn=FD doland=FDrmak i=E7in iyi, =E7ok iyi para al=
=FDr=FDz.
=DD=FEinin =F6nemli bir
b=F6l=FCm=FC, d=FCnya liderlerini Amerikan=FDn ticari =E7=FDkarlar=FDn=FD k=
ollayan geni=FE
bir =FEebekenin bir
par=E7as=FD olmaya ikna etmek olacak. Sonu=E7ta bu liderler =F6yle bir bor=
=E7
bata=F0=FDna
saplan=FDrlar ki Amerikan=FDn sad=FDk k=F6leleri olurlar. B=F6ylece siyasi,
ekonomik ve askeri
gereksinimlerimizi istedi=F0imiz zaman istedi=F0imiz =FEekilde kar=FE=FDlar=
lar.
Buna kar=FE=FDl=FDk kendi
halklar=FDna teknoparklar, santraller, havaalanlar=FD getirdikleri i=E7in
siyasi konumlar=FD
g=FC=E7lenir. Bu arada Amerikan m=FChendislik ve m=FCteahhitlik firmalar=FD=
 da
iyice
zenginle=FEir".
Tarih boyunca imparatorluklar askeri g=FC=E7le veya g=FC=E7 tehdidi ile
kuruluyordu. Fakat
II.d=FCnya sava=FE=FDn=FDn sona ermesi, Sovyetler Birli=F0i'nin do=F0u=FEu =
ve
n=FCkleer sava=FE korkusu
y=FCz=FCnden askeri harekat g=F6ze al=FDnamayacak kadar riskli hale geldi.
1951 d=F6n=FCm noktas=FD oldu. O tarihte =DDran, do=F0al kaynaklar=FDn=FD v=
e halk=FDn=FD
istismar etti=F0i
i=E7in British Petroleum'a (bug=FCnk=FC BP) cephe alm=FD=FEt=FD. =DDran'=FD=
n =E7ok
sevilen, demokratik
bi=E7imde se=E7ilmi=FE ba=FEbakan=FD (Time dergisi onu 1951'de y=FDl=FDn ad=
am=FD
se=E7mi=FEti)
Muhammet Musadd=FDk =DDran'=FDn t=FCm petrol varl=FDklar=FDn=FD millile=FEt=
irdi. Buna
=F6fkelenen
=DDngiltere, Amerika'dan yard=FDm istedi. Fakat her iki =FClke de, askeri
bir m=FCdahalenin
Sovyetler Birli=F0i'nin tepkisini =E7ekece=F0inden korkuyordu.
O y=FCzden Amerika, Deniz Kuvvetlerini g=F6ndermektense CIA ajan=FD Kermit
Roosevelt'i
(Theodore'un torunu) g=F6nderdi. Kermit para veya tehditle yanda=FE
toplad=FD. Onlarla
sokak isyanlar=FD ve =FEiddet g=F6sterileri d=FCzenledi. =D6yle ki Musadd=
=FDk
istenmeyen adam
gibi g=F6r=FCnd=FC. Sonunda Musadd=FDk indirildi ve ya=FEam=FDn=FDn geri ka=
lan=FDn=FD ev
hapsinde
ge=E7irdi. Amerikan yanl=FDs=FD R=FDza =DEah mutlak diktat=F6r haline geldi.
Kermit Roosevelt yeni
bir meslek ba=FElatm=FD=FEt=FD ve =FEimdi ben onun saflar=FDna giriyordum.
Roosevelt'in oyunu Ortado=F0u'nun tarihini de=F0i=FEtirmek yan=FDnda
imparatorluk kurman=FDn
en eski y=F6ntemlerini de demode k=FDlm=FD=FEt=FD. Kore ve Vietnam yenilgil=
eri
de buna katk=FDda
bulundu. Sonu=E7ta anla=FE=FDld=FD ki Amerika k=FCresel imparatorluk hayali=
ni
ger=E7ekle=FEtirmek
istiyorsa her yerde Roosevelt'in =DDran y=F6netimini uygulayacakt=FDr.
N=FCkleer sava=FEa
girmeden Sovyetler Birli=F0i'ni yenmenin tek yolu buydu.
http://www.ozetkitap.com 6
Ancak bir sorun vard=FD: Kermit Roosevelt bir CIA ajan=FDyd=FD. Yakalansayd=
=FD
sonu=E7lar=FD tats=FDz
olacakt=FD. =DDlk kez yabanc=FD bir h=FCk=FCmeti Amerika ala=FEa=F0=FD ediy=
ordu ve
gerisi de gelecekti.
Fakat bu operasyonlar=FDn do=F0rudan Washington'u i=FEaret etmemesi
gerekiyordu.
Ne mutlu ki 1960'larda bir ba=FEka devrim daha ger=E7ekle=FEti. Uluslararas=
=FD
=FEirketler ile
D=FCnya Bankas=FD ve IMF gibi =E7ok uluslu kurulu=FElar g=FC=E7 kazand=FD. =
D=FCnya
Bankas=FD ve
IMF'yi Amerika ile Avrupa'daki emperyalist karde=FElerimiz finanse
ediyordu.
H=FCk=FCmetler, =FEirketler ve uluslararas=FD kurulu=FElar aras=FDnda simbi=
yotik
bir ili=FEki
do=F0mu=FEtu.
Ben i=FEe ba=FElad=FD=F0=FDmda sorun =E7oktan =E7=F6z=FClm=FC=FEt=FC. Ameri=
kan istihbarat
te=FEkilatlar=FD (NSA
dahil) potansiyel Ekonomi Tetik=E7iklerini te=FEhis edecek ve bunlar
=FEirketler taraf=FDndan
istihdam edilecek, h=FCk=FCmetten bir kuru=FE para almayacaklard=FD. B=F6yl=
ece,
kirli i=FEleri
ortaya =E7=FDkarsa h=FCk=FCmet de=F0il, h=FDrsl=FD =FEirketler su=E7lanacak=
t=FD. =DCstelik
marka, serbest
ticaret, bilgi h=FCrriyeti gibi yasal k=FDl=FDflarla bu =FEirket ve kurulu=
=FElar
meclis
ara=FEt=FDrmalar=FDndan ve kamuoyu bask=FDs=FDndan korunacaklard=FD.
ENDONEZYA: B=DDR EKONOM=DD TET=DDK=C7=DDS=DDNE DERSLER
=DDlk g=F6revim Endonezya'da olacakt=FD. Endonezya y=FCzy=FDllarca =E7e=FEi=
tli
=FClkelerin egemenlik
sava=FElar=FDna sahne olmu=FE, nihayet 1949 da Sukarno'nun liderli=F0inde
Hollanda'dan
ba=F0=FDms=FDzl=FD=F0=FDn=FD kazanm=FD=FEt=FD. Fakat 17500 adadan ve say=FD=
s=FDz dil, k=FClt=FCr,
=FDrktan olu=FEan
=FClkede birli=F0i sa=F0lamak kolay olmam=FD=FEt=FD. Kanl=FD i=E7 sava=FEla=
r=FD takiben
general Suharto
1968 de bir darbeyle ba=FEkan oldu.
Amerika Vietnam'daki ba=FEar=FDs=FDzl=FD=F0=FDn=FDn domino etkisi yapmas=FD=
ndan ve
kom=FCnizmin
di=F0er =FClkelere yay=FDlmas=FDndan korkuyordu. Anahtar =FClke Endonezya i=
di.
MAIN'in
elektrifikasyon projesi, Amerikan=FDn G=FCneydo=F0u Asya'daki egemenli=F0ini
garantileme
master plan=FDn=FDn bir par=E7as=FDyd=FD. Amerikan d=FD=FE politikas=FD Suh=
arto'nun
=DDran =DEah=FD gibi
davranaca=F0=FD sav=FDna dayan=FDyordu. Endonezya'da elde edecek kazan=FDml=
ar=FDn
t=FCm =DDslam
d=FCnyas=FDnda, bilhassa patlamaya haz=FDr bekleyen Ortado=F0u'da yank=FDla=
r=FD
olacakt=FD. Bu da
yetmezmi=FE gibi Endonezya'da petrol vard=FD. Rezervlerin miktar=FDn=FD kim=
se
bilmiyordu
fakat parlak g=F6r=FCn=FCyordu.
Endonezya'ya var=FDnca, iki ki=FEilik heyetimizin ba=FEkan=FD =FE=F6yle ded=
i:
"Evet, burada
bulunmam=FDz=FDn sebebi, d=FCnyan=FDn en yo=F0un n=FCfusuna sahip adas=FD J=
ava'n=FDn
elektrifikasyon master plan=FDn=FD haz=FDrlamak. Fakat bu buzda=F0=FDn=FDn =
g=F6r=FCnen
k=FDsm=FD. Esas
amac=FDm=FDz, Endonezya'y=FD kom=FCnizmin k=FDska=E7lar=FDndan kurtarmak ve=
 kuzey
kom=FEular=FD
Vietnam, Kambo=E7ya, Laos'un izinden gitmesini =F6nlemek. Entegre bir
elektrik
sisteminin kurulmas=FD, kapitalizm ve demokrasinin hakimiyetini
garantileyecektir.
Master plan=FD haz=FDrlarken, Endonezya'daki petrole ihtiyac=FDm=FDz oldu=
=F0unu
dikkate al=FDp,
limanlar=FDn, boru hatlar=FDn=FDn, in=FEaat =FEirketlerinin bolca elektrik
almas=FDn=FD sa=F0lay=FDn. Eksik
y=F6nde hata yapmaktansa, fazla y=F6nde hata yapmam=FDz daha iyidir."
Master Plan tamamland=FDktan sonra plan dahilindeki b=F6lgeleri gezmeye
=E7=FDkt=FDm.
Terc=FCman=FDm beni Bandung'da bir kukla (karag=F6z) g=F6sterisine g=F6t=FC=
rd=FC.
Dalang denen
http://www.ozetkitap.com 7
kuklac=FD 100'=FCn =FCst=FCndeki kuklay=FD farkl=FD seslerle seslendiriyord=
u=2E =D6m=FCr
boyu
unutamayaca=F0=FDm g=F6steride kuklalardan biri Richard Nixon'du.
Nixon k=FDl=FDkl=FD kuklan=FDn arkas=FDnda Orta Do=F0u ve Uzak Do=F0u harit=
as=FD
vard=FD. =DClkeler,
haritadaki kendi yerlerinde =E7engellerde as=FDl=FDyd=FD. Yerde de, =FCst=
=FCnde $
i=FEaretleri bulunan
bir kova vard=FD. Nixon haritaya yakla=FEt=FD, Vietnam'=FD =E7engelinden =
=E7=FDkar=FDp
a=F0z=FDna soktu.
"Ayy, ac=FD, =E7ok k=F6t=FC, bundan istemiyoruz" deyip kovaya att=FD. Y=FCz=
=FCn=FC
tekrar haritaya
d=F6nd=FC. Sonraki =FClke se=E7imleri beni =FEa=FEk=FDnl=FDk i=E7inde b=FDr=
akt=FD: Zira
G=FCney Do=F0u Asya'n=FDn
domino =FClkelerini de=F0il, hep Orta Do=F0u =FClkelerini se=E7iyordu: Fili=
stin,
Kuveyt, Suudi
Arabistan, Irak, Suriye ve =DDran, arkadan Pakistan ve Afganistan. Her
seferinde Nixon
=FClkeyi kovaya atmadan =F6nce =DDslamiyet'e k=FCf=FCrler ediyordu: "M=FCsl=
=FCman
k=F6pekler,
Muhammed'in canavarlar=FD, M=FCsl=FCman =FEeytanlar" gibi. En sonunda da
haritadaki
=E7engelinden Endonezya'y=FD kald=FDrarak "Bunu da D=FCnya Bankas=FDna vere=
lim.
Bakal=FDm bize
bundan nas=FDl para kazand=FDrabilir" dedi.
G=F6steriden =E7=FDkt=FDktan sonra terc=FCman=FDmla aramda =FEu konu=FEma g=
e=E7ti.
"Dalang, Nixon'a Vietnam d=FD=FE=FDnda niye yaln=FDzca M=FCsl=FCman =FClkel=
eri
kovas=FDna att=FDrd=FD ?"
"=C7=FCnk=FC plan b=F6yle. Vietnam ilk ad=FDmdan ba=FEka bir =FEey de=F0ild=
i=2E T=FDpk=FD
Naziler i=E7in
Hollanda'n=FDn oldu=F0u gibi. Ger=E7ek hedef M=FCsl=FCman d=FCnyas=FD."
"Amerikan=FDn anti-islam oldu=F0una inanamam"
"=D6yle mi? Ne zamandan beri? Kendi tarih=E7ilerinizden birini, Arnold
Toynbee adl=FD
=DDngilizi oku da g=F6r. Ta ellilerde, ger=E7ek sava=FE=FDn kom=FCnistlerle
kapitalistler aras=FDnda
de=F0il , H=FDristiyanlarla M=FCsl=FCmanlar aras=FDnda olaca=F0=FDn=FD s=F6=
ylemi=FEti. "
Civilization on Trial"
ve "The World and The West" adl=FD kitaplar=FDna bir bak"
"=DDyi de M=FCsl=FCmanlar ile H=FDristiyanlar aras=FDnda niye d=FC=FEmanl=
=FDk olsun
ki?
"=C7=FCnk=FC Bat=FD, =F6zellikle de lideri Amerika, d=FCnyay=FD hakimiyeti =
alt=FDna
almak, tarihin en
b=FCy=FCk imparatorlu=F0unu kurmak istiyor. Neredeyse ba=FEaracak. =DEu anda
=F6n=FCndeki tek
engel Sovyetler Birli=F0i. Fakat Sovyetleri kal=FDc=FD bir engel olarak
g=F6rm=FCyor. Dinleri yok,
inan=E7lar=FD yok, ideolojilerinin i=E7i bo=FE. Tarih boyunca iman her =FEe=
yin
=F6n=FCnde gelmi=FEtir.
Biz M=FCsl=FCmanlarda da iman var, hatta sizden fazla. O y=FCzden bekliyoruz
ve
g=FC=E7leniyoruz. Sonra bir y=FDlan gibi sald=FDraca=F0=FDz."
"Ne korkun=E7! Bunu de=F0i=FEtirmek i=E7in ne yapabiliriz?
"Bu kadar a=E7g=F6zl=FC olmaktan vazge=E7in. Ve de bencil. B=FCy=FCk evleri=
nizden,
s=FCsl=FC
ma=F0azalar=FDn=FDzdan ba=FEka ger=E7ekler de var d=FCnyada. =DDnsanlar a=
=E7l=FDktan
=F6l=FCrken siz
arabalar=FDn=FDz=FDn benzinini d=FC=FE=FCn=FCyorsunuz. Bizimki gibi =FClkel=
er
yoksulluk i=E7inde
bo=F0ulurken imdat =E7=FD=F0l=FDklar=FDm=FDz=FD duymuyorsunuz. Size bunlar=
=FD s=F6ylemeye
=E7al=FD=FEanlara
kulaklar=FDn=FDz=FD t=FDk=FDyorsunuz. Onlar sizin i=E7in ya radikal ya kom=
=FCnist .
Bu tutumunuzu
b=FDrakmazsan=FDz sonunuz hi=E7 iyi olmayacak."
http://www.ozetkitap.com 8
Karag=F6z oynat=FDc=FD Dalang'a birka=E7 g=FCn sonra yolda kimli=F0i bilinm=
eyen
biri =E7arpt=FD ve
=F6ld=FC. Gen=E7 Endonezyal=FDlarla yapt=FD=F0=FDm konu=FEmalar g=F6zlerimi=
n a=E7=FDlmas=FDn=FD
sa=F0lad=FD. Bencil
bir d=FD=FE politikan=FDn gelecek ku=FEaklara yaramayaca=F0=FDn=FD fark ett=
im.
G=FCnl=FC=F0=FCme =FEunlar=FD
yazd=FDm.
"Yoksul =FClkelere d=FD=FE yard=FDm k=FDl=FDf=FD alt=FDnda verdi=F0imiz bor=
=E7lar bug=FCn=FCn
=E7ocuklar=FDn=FDn ve
onlar=FDn torunlar=FDn=FDn rehine olmas=FDna yol a=E7=FDyor. =DEirketlerimi=
zin,
onlar=FDn kaynaklar=FDn=FD
talan etmesine izin vermek ve bize olan bor=E7lar=FDn=FD =F6deyebilmek i=E7=
in
e=F0itim, sa=F0l=FDk gibi
hizmetlerden feragat etmek zorunda kalacaklar. Amerika Vietnam gibi
s=F6m=FCrge
sava=FElar=FDnda harcad=FD=F0=FD b=FCt=FCn paray=FD d=FCnyadan a=E7l=FD=F0=
=FD kald=FDrmaya, e=F0itim
ve temel
sa=F0l=FDk hizmetlerine herkesin ula=FEabilmesine, ormanlar=FDn , sulak
alanlar=FDn korunmas=FDna
harcasayd=FD d=FCnya nas=FDl bir d=FCnya olurdu acaba?"
PANAMA
Panama havaalan=FDna 1972'nin bir Nisan ak=FEam=FD ayak bast=FDm. Yol boyun=
ca
g=F6rd=FC=F0=FCm
bilboard'lar=FD ba=FEkan Omar Torrijos'un resimleri s=FCsl=FCyordu.
MAIN'in devasa Kalk=FDnma Master Plan=FDn=FDn son g=F6r=FC=FEmelerini yapma=
kla
g=F6revlendirilmi=FEtim. Plan, bu iki milyonluk minicik fakat son derece
stratejik =FClkeye
enerji, ula=FE=FDm ve tar=FDm sekt=F6rlerinde D=FCnya Bankas=FD, Amerikan K=
alk=FDnma
Bankas=FD ve
USAID'in milyarlarca dolar yat=FDr=FDm yapmas=FDna zemin haz=FDrlayacakt=FD.
Panama vaktiyle, Columbia'n=FDn bir par=E7as=FDyken, S=FCvey=FE kanal=FDn=
=FD a=E7an
Frans=FDz
m=FChendis Ferdinand de Lesseps burada da kanal a=E7ma giri=FEiminde
bulunmu=FEtu.
De Lesseps ba=FEar=FDl=FD olamad=FD fakat Theodore Roosevelt'in Panama'ya g=
=F6z
dikmesine
yol a=E7t=FD. 1903'de Amerika bir sava=FE gemisi g=F6ndererek k=FDsta=F0=FD=
 i=FEgal
etti ve Panama'y=FD
ba=F0=FDms=FDz devlet olarak ilan etti. Kukla bir h=FCk=FCmet kurarak ilk k=
anal
anla=FEmas=FDn=FD
imzalad=FD. Anla=FEma, yap=FDm=FD planlanan kanal=FDn iki yakas=FDn=FDn Ame=
rikan
b=F6lgesi olmas=FDn=FD
=F6ng=F6r=FCyor, Amerikan m=FCdahalesini me=FEru k=FDl=FDyor ve bu s=F6zde =
ba=F0=FDms=FDz
=FClkenin tam
kontrol=FCn=FC veriyordu.
Yar=FDm y=FCzy=FDl boyunca Panama, Washington'la g=FC=E7l=FC ba=F0lar i=E7i=
nde bulunan
varl=FDkl=FD
ailelerce y=F6netildi. Bunlar, Amerikan =E7=FDkarlar=FDn=FD korumay=FD g=F6=
rev
edinmi=FE sa=F0c=FD
diktat=F6rlerdi. Halk=FDn korkun=E7 yoksulluk i=E7inde, b=FCy=FCk plantasyo=
n ve
=FEirketlerin k=F6lesi
halinde ya=FEamas=FD umurlar=FDnda de=F0ildi. Son diktat=F6r Arias'=FD Omar
Torrijos bir darbeyle
indirip devlet ba=FEkan=FD oldu.
Torrijos d=F6neminde Panama, tarihinde ilk kez Washington veya ba=FEka bir
yerin
kuklas=FD olmad=FD. Moskova veya Beijing'in tahriklerine kap=FDlmad=FD.
Torrijos sosyal reforma
ve yoksullara yard=FDma inan=FDyordu fakat kom=FCnizme de kar=FE=FDyd=FD.
Panama kanal=FDn=FD ve =E7evresini tamamen Amerika'ya ait olmaktan kurtar=
=FDp
Panama
devletine iadesi i=E7in Torrijos ba=FEkan Jimmy Carter ile m=FCzakerelere
ba=FElad=FD. Carter
mant=FDkl=FD ve duyarl=FD bir insand=FD fakat Washington'daki muhafazakarlar
ve dinciler
yaygaray=FD kopard=FD. Nas=FDl olur da bu milli savunma kalemizi, Amerikan
dehas=FDn=FDn
http://www.ozetkitap.com 9
sembol=FCn=FC, Amerika'n=FDn ticari =E7=FDkarlar=FDn=FDn d=FC=F0=FCm noktas=
=FDn=FD elden
=E7=FDkarmaya
kalkard=FDk?
Ba=FEkan Carter b=FCt=FCn itirazlara kulak t=FDkayarak 1977'de Kanal=FD ve =
Kanal
B=F6lgesini
Panama'ya devreden anla=FEmay=FD imzalad=FD. Uzun ve eziyetli bir ikna
s=FCrecinden sonra
Kongre'nin anla=FEmay=FD onaylamas=FDn=FD sa=F0lad=FD. Bunun =FCzerine
muhafazakarlar intikam
almay=FD ahdetti.
Ba=FEkan Carter'dan sonra gelen Reagan h=FCk=FCmeti kanal=FD geri almak i=
=E7in
epeyce u=F0ra=FE
verdi. Fakat Torrijos kar=FE=FD koydu. Bunun =FCzerine 31 Temmuz 1981'de bir
u=E7ak
"kazas=FDnda" hayat=FDn=FD kaybetti. Bir kez daha Latin Amerika bas=FDn=FD =
" CIA
suikast=FD"
ba=FEl=FDklar=FD att=FD. 52 ya=FE=FDndaki Torrijos'un =F6l=FCm=FC CIA'nin s=
uikastlar
dizinine bir yenisini
eklemi=FEti.
Torrijos ya=FEasayd=FD, Orta ve G=FCney Amerika =FClkelerinde gittik=E7e ar=
tan
=FEiddeti
=F6nlemenin =E7aresini bulacakt=FD. Petrol =FEirketlerinin Amazon havzas=FD=
n=FD
mahvetmesine izin
vermeyecek, Washington'un ter=F6rist ve uyu=FEturucu sava=FE=FD dedi=F0i, a=
ma
asl=FDnda =E7aresiz
insanlar=FDn evlerini ve ailelerini koruma giri=FEimlerini hafifletecek
=E7=F6z=FCmler =FCretecekti.
En =F6nemlisi, G=FCney Amerika'da, Afrika'da ve Asya'daki liderlere =F6rnek
olacakt=FD. Tabi ki
CIA, NSA VE ET'ler buna izin vermeyecekti.
Torrijos'un halefi Manuel Noriega ba=FElang=FD=E7ta selefinin izinden
gidiyor izlenimi verdi
fakat Torrijos adalet ve e=FEitlik timsali iken, Noriega k=FDsa s=FCrede
yolsuzluk ve kanunsuz
i=FElere bula=FEt=FD. Dahas=FD Amerika'n=FDn tropik sava=FE e=F0itim =FCss=
=FC "School of
Americas" =FDn
s=FCre uzat=FDm=FDna izin vermedi. Bunun =FCzerine 20.12.1989'da Amerika
Panamaya,
II.D=FCnya Sava=FE=FDndan bu yana bir =FClkeye yap=FDlan en b=FCy=FCk hava
sald=FDr=FDs=FDn=FD d=FCzenledi.
Bu, sivil halka yap=FDlan haks=FDz bir sald=FDr=FDyd=FD. Oysa Panama ve
Panamal=FDlar ne Amerika
ne de ba=FEka bir =FClke i=E7in tehdit te=FEkil ediyordu. Noriega =DEilinin
Pinochet'si ,
Nikaragua'n=FDn Somosa's=FD gibi katliam yapmam=FD=FE, insan haklar=FDn=FD
=E7i=F0nememi=FEti. Tek
yapt=FD=F0=FD Kanal Antla=FEmas=FDna uyulmas=FDn=FD istemek ve yeni bir Kan=
al i=E7in
Japonlarla
g=F6r=FC=FEmekti. Amerikan askerlerinin bu iki milyonluk =FEehirde b=FCy=FC=
k-=E7ocuk
say=FDs=FDz insan
=F6ld=FCrmesine ve =FEehrin b=FCy=FCk b=F6l=FCm=FCn=FC yakmas=FDna Washingt=
on'un
g=F6sterebildi=F0i tek
gerek=E7e, Noriega'n=FDn uyu=FEturucu ka=E7ak=E7=FDl=FD=F0=FD idi. Bu =FEeh=
rin d=FCnyan=FDn en
de=F0erli
arazilerinden birinin =FCst=FCnde oldu=F0undan kimse s=F6z etmiyordu tabi.
Noriega Amerika'ya getirilip, kendi =FClkesindeki eylemleriyle Amerikan
yasalar=FDn=FD ihlal
etti=F0i gibi =F6rne=F0i g=F6r=FClmemi=FE bir iddia ile yarg=FDland=FD ve 4=
0 y=FDla
mahkum edildi.
Sald=FDr=FD , Amerika'n=FDn imparatorluk kurman=FDn eski usullerine d=F6nd=
=FC=F0=FCn=FC,
Reagan gibi
Bush'un da amaca ula=FEmak i=E7in muazzam g=FC=E7 kullanmakta teredd=FCt
etmeyece=F0ini
d=FCnyaya g=F6steriyordu. Hedef, Torrijos miras=FDn=FD kukla bir h=FCk=FCme=
te
devretmek kadar,
Irak gibi ba=FEka =FClkeleri de sindirmekti.
Bush h=FCk=FCmetinin yapt=FD=F0=FD ter=F6rizmden farks=FDz, gayri me=FEru b=
ir eylemdi.
Amerikan
Ordusu bu bombard=FDmandan sonra 3 g=FCn boyunca bas=FDn=FD, K=FDz=FDlha=E7=
'=FD ve
di=F0er
g=F6zlemcileri =FEehre sokmad=FD. Bu arada askerler =F6l=FCleri yak=FDp g=
=F6md=FCler.
Su=E7 delillerinin
yok edilmesi ve katliam=FDn boyutlar=FD konusunda sorulan sorular hep
cevaps=FDz kald=FD.
D=FCnya bu olay=FD =FEiddetle k=FDnad=FD=F0=FD halde bas=FDna uygulanan san=
s=FCr
y=FCz=FCnden pek az
http://www.ozetkitap.com 10
Amerikal=FDn=FDn haberi oldu. Amerika sahip oldu=F0u g=FCc=FC i=F0ren=E7 bi=
r bi=E7imde
k=F6t=FCye
kullanarak k=FCstah Amerikal=FD politikac=FDlar=FDn ve onlar=FDn Panamal=FD
yardak=E7=FDlar=FDn=FDn
ama=E7lar=FDna hizmet etmi=FEti. Nitekim Torrijos d=F6neminden =F6nce Ameri=
kan
h=FCk=FCmetinin
kuklas=FD olan oligar=FEi tekrar iktidara getirildi ve Amerika kanal=FDn
kontrol=FCn=FC yeniden ele
ge=E7irdi.
GUATAMALA
Guatamala ve Orta Amerikan=FDn hakimi, 1800lerde kurulan United Fruit
Company
(UFC) idi. 1950'lerde demokratik bir s=FCre=E7le Jacob Arbenz
Guatamala'n=FDn ba=FEkan=FD
se=E7ildi. O s=FDrada Guatamala topraklar=FDn=FDn %70'i, n=FCfusun %3'=FCn=
=FCn
elindeydi. Arbenz
halk=FD a=E7l=FDktan kurtarmay=FD vaad etti ve kapsaml=FD bir toprak reformu
ba=FElatt=FD.
Guatamala'n=FDn en b=FCy=FCk ve en bask=FDc=FD toprak sahibi United Fruit
Company bu
=F6nlemlere kar=FE=FD =E7=FDkt=FD. B=FCt=FCn Orta Amerika'da bunun =F6rnek =
te=FEkil
etmesinden
korkuyorlard=FD. United Fruit Company Amerika'da muazzam bir kampanya
ba=FElatt=FD.
Ama=E7 Amerika halk=FDn=FD ve Kongre'yi Arbenz'in Rus komplosunun bir
par=E7as=FD oldu=F0una
ve Guatamala'n=FDn Sovyet uydusu oldu=F0una ikna etmekti. 1954'te CIA
darbe
d=FCzenledi. Amerikan pilotlar=FD Guatamala City'i bombalad=FDlar.
Demokratik y=F6ntemle
se=E7ilmi=FE olan Arbenz ala=FEa=F0=FD edilip yerine zalim sa=F0c=FD diktat=
=F6r
Castillo Arnas getirildi.
Yeni h=FCk=FCmet her =FEeyini United Fruit Company'ye bor=E7luydu. Derhal
Arbenz'in
reformlar=FDn=FD geri =E7ekip yabanc=FDlardan al=FDnan her t=FCrl=FC vergiyi
kald=FDrd=FD. Binlerce ki=FEiyi
tutuklatt=FD. United Fruit Company, CIA ve albay diktat=F6r aras=FDndaki
i=FEbirli=F0inin meyvesi,
y=FCzy=FDl=FDn geri kalan=FD boyunca Guatamala'y=FD kas=FDp kavuran ve hale=
n de
devam etmekte
olan =FEiddet ve ter=F6rizm oldu.
SUUD=DD ARAB=DDSTAN'LA =DDL=DD=DEK=DDLER YUMA=D0I
1970'lerin ba=FE=FD, uluslararas=FD ekonomide =F6nemli de=F0i=FEikliklerin
ya=FEand=FD=F0=FD bir d=F6nem
oldu. 1960'larda bir grup =FClke, b=FCy=FCk petrol =FEirketlerine kar=FE=FD=
 OPEC
petrol kartelini
kurmu=FEtu. "7 k=FDz karde=FE" olarak bilinen b=FCy=FCk petrol =FEirketleri=
nin
kas=FDtl=FD olarak ham
petrol fiyatlar=FDn=FD d=FC=FE=FCk tuttuklar=FDn=FDn, b=F6ylece =FCretici =
=FClkelere d=FC=FE=FCk
bedel =F6derken
kendilerinin y=FCksek karlar elde ettiklerinin fark=FDndayd=FDlar.
=DCretici =FClkelerin birlikteli=F0i 1973'te petrol ambargosuyla sonu=E7lan=
d=FD.
Amerika'daki
benzin istasyonlar=FDnda b=FCy=FCk kuyruklar olu=FEtu. B=FCy=FCk Buhran'a y=
ak=FDn
ekonomik
karga=FEa ya=FEand=FD. T=FCm d=FCnyada b=FCy=FCme yava=FElad=FD, i=FEsizlik=
 artt=FD, sabit
kur sistemi
=E7=F6kt=FC.
18 Mart 1974'te ambargo sona erdi=F0inde ham petrol fiyatlar=FDn=FDn varili
1=2E39 $ dan 8.32
$ a =E7=FDkm=FD=FEt=FD. Siyasiler ald=FDklar=FD dersi hi=E7 unutmayacaklard=
=FD. Bu
birka=E7 ay=FDn yaratt=FD=F0=FD
travma =FEirketokrasiyi g=FC=E7lendirip b=FCy=FCk =FEirketler, uluslar aras=
=FD
bankalar ve
h=FCk=FCmet'ten olu=FEan sacaya=F0=FDn=FD y=FDk=FDlmaz hale getirdi. Tutum =
ve
politikalar de=F0i=FEti. Wall
Street ve Washington b=F6yle bir ambargoya bir daha f=FDrsat vermemeye
yemin etti.
Petrol kaynaklar=FDm=FDz=FD korumak hep =F6nceli=F0imiz olmu=FEtu ama 1973'=
 ten
sonra bu
saplant=FD haline geldi.
http://www.ozetkitap.com 11
Ambargo, d=FCnya siyasetinde Suudi Arabistan'=FDn konumunu y=FCkseltip bizim
ekonomimiz i=E7in stratejik =F6nemini fark etmemize yol a=E7t=FD. Dahas=FD,
Amerikan
=FEirketokrasi liderlerini "Petrodolarlar=FD tekrar Amerika'ya nas=FDl
d=F6nd=FCrebiliriz?"
aray=FD=FE=FDna itti.
Ambargo biter bitmez Washington Suudi Arabistan'la g=F6r=FC=FEmelere
ba=FElad=FD.
Petrodolarlar ve bir daha ambargo olmamas=FD kar=FE=FDl=FD=F0=FDnda onlara =
teknik
yard=FDm, askeri
techizat/e=F0itim ve modern tesisler =F6nerdi. M=FCzakereler JECOR (Amerika-
Suudi
Arabistan Ortak Ekonomik Komisyonu) adl=FD s=FDrad=FD=FE=FD bir organizasyo=
nun
kurulmas=FDyla
sonu=E7land=FD.
JECOR, geleneksel d=FD=FE yard=FDm programlar=FDn=FDn tam tersini yapacakt=
=FD:
Suudi
Arabistan'=FDn Suudi paras=FD ile in=FEas=FD i=E7in Amerikan firmalar=FDn=
=FD
g=F6revlendirmek.
Amerika'n=FDn geli=FEmekte olan bir =FClkeyle yapt=FD=F0=FD, kar=FE=FDl=FDk=
l=FD
ba=F0=FDml=FDl=FD=F0a dayal=FD en
kapsaml=FD anla=FEmayd=FD.
MAIN'in eleman=FD olarak g=F6revim, muazzam paralar=FDn nerelere
harcanabilece=F0ini
g=F6steren senaryolar yazmakt=FD. K=FDsacas=FD, Amerikan m=FChendislik ve i=
n=FEaat
firmalar=FDn=FDn
milyarlarca dolar kazanabilmesi i=E7in yarat=FDc=FDl=FD=F0=FDm=FD kullanaca=
kt=FDm. Bir
taraftan Suudi
ekonomisi bizimkine ba=F0=FDml=FD hale gelirken bir taraftan da =FClke
Amerika'n=FDn sad=FDk dostu
olacakt=FD.
Yapt=FD=F0=FDm planlara g=F6re =E7=F6lde dev rafineriler, petrokimya komple=
ksleri,
teknoparklar,
elektrik santralleri y=FCkselecek, =FClke boydan boya elektrik hatlar=FD,
otoyollar, boru
hatlar=FD, ileti=FEim a=F0lar=FD, ula=FE=FDm sistemleri, bunlar=FD =E7al=FD=
=FEt=FDrmak i=E7in
gelecek yabanc=FD i=FE=E7iler
i=E7in konutlar, al=FD=FEveri=FE merkezleri, hastaneler, deniz suyu ar=FDtma
tesisleri ile
donat=FDlacakt=FD. Hepsi son teknolojiye dayal=FD oldu=F0u i=E7in y=FDllar =
boyu
bak=FDm ve teknik
servis gerekecekti. B=F6ylece MAIN, Bechtel, Brown&Root , Halliburton,
Stone&Webster
ve di=F0er Amerika firmalar=FD y=FDllarca para kazanmaya devam edecekti.
Suudi
Arabistan'=FDn d=FC=FEmanlar=FDndan korunmak i=E7in savunma sanayimiz de en
pahal=FD ara=E7
gereci satarak ve bak=FDm=FDn=FD yaparak nemalanacakt=FD. Suudi Arabistan
bundan b=F6yle
hi=E7bir =FEekilde ambargo konmas=FDna mahal vermeyecek, Amerika da bunun
kar=FE=FDl=FD=F0=FDnda
her ahval ve =FEerait alt=FDnda Suudi Arabistan'a ve y=F6neticilerine siyasi
ve askeri destek
sa=F0layacakt=FD. Tuhaf olan =FEuydu ki tutucu Vahabi ilkelerine dayanan bir
krall=FD=F0=FDn b=FCt=FCn
gelece=F0ini bir grup yabanc=FD (onlar=FDn g=F6z=FCnde kafir) belirleyecekt=
i=2E
Ayr=FDca umudumuz,
=DDran ve Irak gibi petrol zengini =FClkelerin de Suudi Arabistan'=FD =F6rn=
ek
al=FDp ayn=FD giri=FEimleri
yapmas=FDyd=FD. Bence yapt=FD=F0=FDm=FDz=FDn bin y=FDl =F6nceki Ha=E7l=FD S=
eferlerinden pek
bir fark=FD yoktu.
Avrupal=FD Katolikler, ama=E7lar=FDn=FDn M=FCsl=FCmanlar=FD cehenneme gitme=
kten
kurtarmak
oldu=F0unu iddia ediyorlard=FD; bizse Suuidleri =E7a=F0da=FEla=FEt=FDrmak o=
ldu=F0unu.
Ger=E7ekte ise
hem Ha=E7l=FDlar=FDn, hem =FEirketokrasinin amac=FD imparatorluklar=FDn=FD
geni=FEletmekti.
Teklifimizi Henry Kissinger ba=FEkanl=FD=F0=FDnda bir heyet Suudilere g=F6t=
=FCrd=FC.
T=FCm paket
krall=FDk=E7a onayland=FD. MAIN'e de ilk ve en karl=FD ihalelerden biri
verildi. Bunu di=F0er
ihaleler izledi ve tar=FDmdan enerjiye, e=F0itimden ileti=FEime Suudi
ekonomisinin her
sekt=F6r=FCnde modernizasyona gidildi.
http://www.ozetkitap.com 12
Bu anla=FEma uluslararas=FD hukukun da seyrini de=F0i=FEtirdi. Uganda'n=FDn=
, y=FCz
binlerce
ki=FEinin kan=FDna giren zalim diktat=F6r=FC =DDdi Amin s=FCrg=FCne g=F6nde=
rildi=F0inde
Suudi Arabistan
ona kucak a=E7t=FD. 80 ya=FE=FDnda =F6l=FCnceye kadar l=FCks ve debdebe i=
=E7inde
ya=FEad=FD. Amerika bu
i=FEe bozulsa bile anla=FEmaya halel getirmemek i=E7in sesini =E7=FDkarmad=
=FD.
Daha da k=F6t=FCs=FC,
Suudi Arabistan'=FDn uluslararas=FD ter=F6re parasal destek vermesine g=F6z
yumdu. Hatta
Usame Bin Ladin'in Afganistan'da Ruslara kar=FE=FD verdi=F0i sava=FE=FD te=
=FEvik
etti. 1980'lerde
Riyad ve Washington M=FCcahitlere toplam 3.5 milyar dolar aktard=FDlar.
US News & World Report, 2003 sonlar=FDnda "The Saudi Connection" adl=FD
ara=FEt=FDrmada
=FEunlar=FD yaz=FDyordu.
"Kan=FDtlar tart=FD=FEmas=FDzd=FD, Amerikan=FDn kadim dostu ve d=FCnyan=FDn=
 en b=FCy=FCk
petrol
=FCreticisi Suudi Arabistan, ter=F6rist finansman=FDn=FDn da merkezi olmu=
=FEtu.
1980'lerde ya=FEanan =DDran devrimi ve Afgan Sava=FE=FD =FEoklar=FDndan son=
ra
Suudi
Arabistan'=FDn yar=FD resmi yard=FDm kurulu=FElar=FD, h=FDzla b=FCy=FCyen c=
ihad
hareketinin
anapara kayna=F0=FD oldu. Para, 20 kadar =FClkede paramiliter e=F0itim
kamplar=FD
i=FEletmede, silah sat=FDn almada ve yeni =FCye toplamakta kullan=FDld=FD.
Suudilerin hesaps=FDz paralar=FD baz=FD Amerikan yetkililerin olay=FD
g=F6rmezden
gelmesini sa=F0lad=FD. Suudilerle i=FE yapan eski b=FCy=FCkel=E7ilere, CIA
istasyon
=FEeflerine, hatta kabine mensuplar=FDna ihale, hibe, =FCcret =FEeklinde
milyarlarca
dolar =F6dendi. Kraliyet ailesi yaln=FDz El Kaide'yi de=F0il, di=F0er ter=
=F6rist
gruplar=FD da
destekliyordu."
Ekim 2003 tarihli Vanity Fair dergisi de "Suudileri Kurtarmak" adl=FD
raporunda Bush
ailesi, Suud hanedan=FD ve Bin Ladin ailesi aras=FDndaki 20 y=FDl=FD a=FEk=
=FDnd=FDr
s=FCregelen yak=FDn
ili=FEkiyi g=F6zler =F6n=FCne seriyordu. George H.W. Bush 71-73 aras=FD
Birle=FEmi=FE Milletlerde
b=FCy=FCk el=E7ilik, 1976-77 de CIA ba=FEkanl=FD=F0=FD yapm=FD=FEt=FD. Yani=
 tam da Suudi
Arabistan ile
ili=FEkilerin alevlendi=F0i d=F6nemde.
11 Eyl=FCl'=FCn hemen akabinde Bin Ladin ailesi de dahil, varl=FDkl=FD
Suudiler =F6zel u=E7aklara
bindirilip Amerika'dan g=F6nderildiler. U=E7u=FElara neden izin verildi,
yolcular neden hi=E7
sorgulanmad=FD bilinmez. Acaba Bush ailesinin ili=FEkilerinden mi?
=DDRAN'IN =DEEH=DDN=DEAH'I
1975-78 y=FDllar=FD aras=FDnda s=FDk s=FDk =DDran'=FD ziyaret ettim.
=DDran da zengin petrol yataklar=FDna sahipti ve Suudi Arabistan gibi onun
da b=FCy=FCk
projeleri ger=E7ekle=FEtirmek i=E7in bor=E7lanmaya ihtiyac=FD yoktu. Ancak
=FClkenin tarihi siyasi
karga=FEayla y=FCkl=FCyd=FC. O y=FCzden olaya farkl=FD yakla=FEt=FDk. =DEah=
'=FD ilericilik
sembol=FC haline
getirmek i=E7in Washington ve i=FE d=FCnyas=FD el ele verdi. OPEC'in
kurulmas=FDyla =DEah etkin
bir d=FCnya lideri olmu=FEtu. Ayn=FD zamanda M=FCsl=FCman Orta Do=F0u'nun e=
n g=FC=E7l=FC
ordusunu
kurmu=FEtu.
http://www.ozetkitap.com 13
MAIN Hazar Denizindeki turizm b=F6lgesinden H=FCrm=FCz bo=F0az=FDndaki aske=
ri
tesislere
kadar =FClkenin her yerini kapsayan projeler yap=FDyordu. Orda da i=FEimiz,
b=F6lgesel
kalk=FDnma potansiyellerini tahmin edip ona g=F6re elektrik =FCretim ve
da=F0=FDt=FDm sistemlerini
tasarlamakt=FD.
Y=FCzeyde =DDran, H=FDristiyan-M=FCsl=FCman i=FEbirli=F0inin =F6rnek bir mo=
deli gibi
g=F6r=FCn=FCyordu.
Ancak k=FDsa s=FCre sonra fark ettim ki sakin g=F6r=FCn=FC=FE=FCn alt=FDnda=
 derin bir
=F6fke yat=FDyor.
=DDran'daki terc=FCman=FDm beni ad=FDn=FD vermek istemedi=F0im ve k=FDsaca =
"Doc"
diyece=F0im bir
felsefe doktoruyla tan=FD=FEt=FDrd=FD. Doc bana =FEunlar=FD s=F6yledi:
"Kendine =FEahlar=FDn =FEah=FD lakab=FDn=FD veren bu adam ger=E7ek bir =FEe=
ytand=FDr;
Hitler'den de
beter davran=FDyor. =DCstelik h=FCk=FCmetinizin tam bilgisi ve deste=F0iyle=
. =DEah
sizin Orta
Do=F0u'daki tek ger=E7ek m=FCttefikiniz. Tabi ki =DDsrail'iniz de var ama
=DDsrail sizin i=E7in destek
de=F0il, k=F6stek. Petrol=FC yok. Politikac=FDlar=FDn=FDz s=FDrf Amerika'da=
ki Yahudi
oylar=FDn=FD ve se=E7im
kampanyalar=FDna Yahudi paras=FDn=FD almak i=E7in =DDsrail'e arka =E7=FDkmak
zorunda. Sizin i=E7in =DEah
daha =F6nemli. Oysa =DEah'=FDn fazla vadesi kalmad=FD. Herkes ondan nefret
ediyor. =DEah'=FDn
kapitalizminden yararlanan baz=FD zenginler hari=E7, halk=FDn aras=FDnda
muazzam bir dini
hareket var. Akl=FDn=FDz varsa, =FEirketiniz bizim =FClkemizden uzak durur.
Sizi uyar=FDyoruz:
burada =E7ok para kazanaca=F0=FDn=FDz=FD zannediyorsan=FDz yan=FDl=FDyorsun=
uz. =DEah
gidecek ve siz de
paran=FDz=FD alamayacaks=FDn=FDz. =DCstelik =DEah'=FDn =E7=F6k=FC=FE=FC yal=
n=FDzca bir
ba=FElang=FD=E7, M=FCsl=FCman
d=FCnyas=FDn=FDn gidi=FEat=FDn=FDn bir g=F6stergesi olacak. =D6fkemizi =E7o=
k uzun s=FCre
bask=FD alt=FDnda
tuttuk, yak=FDnda patlamak =FCzere."
Bu konu=FEmadan =E7ok k=FDsa bir s=FCre sonra Ayetullah Humeyni ve Mollalar=
=FDn
=F6nderli=F0inde
isyan, g=F6steri ve bombalamalar ba=FElad=FD. =DEah 1979 da M=FDs=FDr'a ka=
=E7t=FD.
MAIN, Doc'un
dedi=F0i gibi, =DDran'da milyarlarca dolar kaybetti. Gerek =FClke olarak
gerekse =FEirket olarak
b=FCt=FCn ba=F0lant=FDlar=FDm=FDza, ofislerimize, istihbarat=FDm=FDza ra=F0=
men
olacaklar=FD tahmin
edememi=FEtik.
KOLOMB=DDYA: G=DCNEY AMER=DDKA'NIN K=DDL=DDT TA=DEI
Kolombiya, G=FCney Amerika'n=FDn b=FCt=FCn =FClkelerini Panama k=FDsta=F0=
=FDna,
dolay=FDs=FDyla Orta ve
G=FCney Amerika'ya ba=F0layan =FClkedir. Ola=F0an=FCst=FC do=F0al g=FCzelli=
kleri, =E7ok
de=F0erli yazar,
filozof ve sanat=E7=FDlar=FD, demokratik bir h=FCk=FCmeti vard=FDr.
20.yy.=FDn sonlar=FDnda Kolombiya'ya satt=FD=F0=FDm=FDz en =F6nemli hizmetl=
er,
m=FChendislik ve
in=FEaat uzmanl=FD=F0=FDyd=FD. Kolombiya =E7al=FD=FEt=FD=F0=FDm yerlerin ti=
pik bir
=F6rne=F0iydi. =DClke korkun=E7
bor=E7 y=FCk=FC alt=FDna girerek elektrik hatlar=FD, otoyollar, telekom=FCn=
ikasyon
hatlar=FDna yat=FDr=FDm
yapacak, borcunu ve faizini petrol ve gaz yataklar=FDn=FDn geliri ile
=F6deyecekti. G=F6revim,
kredi ihtiyac=FDn=FD m=FCmk=FCn oldu=F0unca =FEi=FEirmekti.
Ancak orada da her =FEey yolunda gitmiyordu. G=F6r=FC=FEt=FC=F0=FCm ki=FEil=
er =FE=F6yle
s=F6yl=FCyordu:
http://www.ozetkitap.com 14
"Baraj kurmay=FD d=FC=FE=FCnd=FC=F0=FCn=FCz =FDrma=F0=FDn k=FDy=FDs=FDnda y=
a=FEayan k=FDz=FDlderililer
ve =E7ift=E7iler
sizden nefret ediyor. Kentlerde ya=FEayan ve do=F0rudan etkilenmeyen
insanlar bile
in=FEaat =FEantiyenize sald=FDran gerillalara sempati duyuyor. H=FCk=FCmeti=
niz
bunlar=FD kom=FCnist,
ter=F6rist, uyu=FEturucu ka=E7ak=E7=FDs=FD olarak tan=FDml=FDyor ama ger=E7=
ekte onlar,
=FEirketinizin harap
etti=F0i topraklarda ya=FEayan aileler. Her g=FCn sa=F0 kalma =E7abas=FD ve=
ren
bizler,
=FDrmaklar=FDm=FDz=FDn =FCzerine baraj kurulmas=FDn=FD =F6nlemek i=E7in yem=
in ettik.
Topraklar=FDm=FDz sular
alt=FDnda kalaca=F0=FDna =F6lelim daha iyi. Do=F0ru, gerillalar=FDm=FDz=FDn=
 baz=FDlar=FD
Rusya ve =C7in'de
e=F0itiliyor ama ne yaps=FDnlar ki? Modern silahlar=FD ve nas=FDl
sava=FE=FDlaca=F0=FDn=FD =F6=F0renmek
zorundalar. Bazen de silah almak i=E7in uyu=FEturucu satmak. D=FCnya Bankas=
=FD
kendimize
savunmam=FDz i=E7in yard=FDm etmiyor. Tam tersine, bu durumu zorluyor."
Kolombiya'da ge=E7irdi=F0im s=FCre, eski Amerikan Cumhuriyeti ile yeni
k=FCresel
imparatorluk aras=FDndaki fark=FD anlamam=FD sa=F0lad=FD. Cumhuriyetimiz
materyalist de=F0il,
ahlaki ve felsefi de=F0erler, e=FEitlik ve adalet kavramlar=FD =FCzerine
kurulmu=FEtu. Zay=FDf=FD
koruyan, II. D=FCnya sava=FE=FDnda oldu=F0u gibi gerekti=F0inde ilkelerini
savunmak i=E7in
harekete ge=E7en bir varl=FDkt=FD. Oysa bug=FCnk=FC k=FCresel imparatorluk
cumhuriyetin tam
tersiydi. Ben-merkezci, haris, materyalistti; merkantilizm'e dayanan
bir sistemdi.
Kendinden =F6nceki imparatorluklar gibi, kollar=FDn=FD yaln=FDzca kaynaklar=
=FD
toplamak,
g=F6rd=FC=F0=FC her =FEeyi kapmak ve doymaz kursa=F0=FDn=FD doldurmak i=E7i=
n a=E7=FDyordu.
Y=F6neticilerinin daha fazla g=FC=E7 ve varl=FDk kazanmas=FD i=E7in gerekli
g=F6rd=FC=F0=FC her yolu
deniyordu.
Ben Amerikan Cumhuriyetinin sad=FDk bir vatanda=FE=FDyd=FDm fakat bu yeni,
=FCst=FC =F6rt=FCl=FC
emperyalizm ile yapmaya =E7al=FD=FEt=FD=F0=FDm=FDz =FEey, Vietnam'da orduyl=
a ba=FEarmaya
=E7al=FD=FEt=FD=F0=FDm=FDz
=FEeyin parasal e=FEde=F0eriydi. Askeri m=FCdahalenin her zaman i=FEe
yaramad=FD=F0=FDn=FD g=F6ren
ekonomistler daha iyi bir planla ortaya =E7=FDkm=FD=FElar, d=FD=FE yard=FDm
kurulu=FElar=FD ve y=FCkleniciler
bu plan=FD y=FCr=FCtmekte becerikli hale getirmi=FElerdi. Sistem t=FDk=FDr =
t=FDk=FDr
i=FEliyordu: =DClkeler
=E7o=F0unlukla ihtiya=E7 duymad=FDklar=FD b=FCy=FCk yat=FDr=FDmlar i=E7in D=
=FCnya Bankas=FD,
IFC gibi
kurulu=FElarca a=F0=FDr bor=E7 y=FCk=FC alt=FDna sokuluyor, bu yat=FDr=FDml=
ar b=FCy=FCk
Amerikan
y=FCklenicileri taraf=FDndan ger=E7ekle=FEtiriliyor, =FClke bor=E7lar=FDn=
=FD =F6demekte
zorlan=FDnca IMF ve
ET'ler devreye giriyor, onlar ba=FEar=FDl=FD olmazlarsa ellerinde
sopalar=FDyla =E7akallar(CIA), en
nihayetinde de silahlar=FDyla askerler geliyordu.
=DDster ayakkab=FD yaps=FDn ister in=FEaat, =F6nde gelen b=FCt=FCn uluslara=
ras=FD
=FEirketlerin kendi
ET'leri vard=FD. Tak=FDm elbiseler giymi=FE, sayg=FDn g=F6r=FCn=FC=FEl=FC b=
u ki=FEiler New
York, Tokyo
veya Londra'daki merkezlerinden =E7=FDk=FDp yolsuzlu=F0a meyilli
politikac=FDlar=FD/b=FCrokratlar=FD
=FClkelerini =FEirketokrasinin boyunduru=F0una sokmaya ikna etmek i=E7in bir
k=FDtadan =F6tekine
dola=FE=FDyorlard=FD.
=C7e=FEitli =FClkelerde =FCretim yapan Amerikan =FEirketlerinin =E7al=FD=FE=
anlar=FD, o
halklara i=FE vererek
iyilik ettiklerini san=FDyorlard=FD; ger=E7ekte ise onlar=FD orta=E7a=F0 fe=
odal
d=FCzenini hat=FDrlatan bir
t=FCr k=F6leli=F0e daha fazla g=F6m=FCyorlard=FD. =DCstelik bu modern serf =
ve
k=F6leler daha beter
durumda olanlara bak=FDp hallerine =FE=FCkrediyorlard=FD.
B=FCt=FCn bu olaylar ve kendi zalim rol=FCm =FCzerinde uzun uzun d=FC=FE=FC=
ncelere
dald=FDm. =DD=FEimi
iyi yapay=FDm derken b=FCy=FCk resmi g=F6rememi=FE, davran=FD=FElar=FDm=FDn=
 ger=E7ek
sonu=E7lar=FDn=FD fark
edememi=FEtim. G=F6z=FCm=FCn =F6n=FCne bir askerin g=F6r=FCnt=FCs=FC geliyo=
rdu: Asker
ba=FElang=FD=E7ta
saft=FDr. Ba=FEkalar=FDn=FD =F6ld=FCrmenin ahlaki boyutunu sorgulayabilir f=
akat
esas =E7abas=FD kendi
http://www.ozetkitap.com 15
korkusunu bast=FDrmak ve hayatta kalmaya odaklanmakt=FDr. =DDlk d=FC=FEman=
=FDn=FD
=F6ld=FCrd=FCkten
sonra hissettiklerinin alt=FDnda ezilir. =D6len ki=FEinin ailesini merak
edip pi=FEmanl=FDk duyabilir.
Fakat zaman ge=E7tik=E7e ve daha fazla sava=FE=FDp daha =E7ok insan =F6ld=
=FCrd=FCk=E7e
kat=FDla=FE=FDr. Art=FDk
profesyonel bir askere d=F6n=FC=FEm=FC=FEt=FCr.
Ben de profesyonel bir askere d=F6n=FC=FEm=FC=FEt=FCm. Bunu itiraf etmek, s=
u=E7lar=FDn
i=FElenme ve
imparatorluk kurulma s=FCre=E7lerini anlamam=FD sa=F0lad=FD. Neden ailesine
d=FC=FEk=FCn =DDranl=FDlar=FDn
=DEah'=FDn zalim gizli polisi oldu=F0unu, mazbut Almanlar=FDn nas=FDl Hitle=
r'in
emirlerine
uydu=F0unu, nas=FDl olup da iyi Amerikal=FD kad=FDn ve erkeklerin Panama
=FEehrini
bombalayabildiklerini art=FDk anlayabiliyordum.
10 y=FDl boyunca ben, Afrika ormanlar=FDndan insanlar=FD yakalay=FDp, bekle=
yen
gemilere t=FDkan
k=F6le tacirlerinden farks=FDz davranm=FD=FEt=FDm. Bana =F6denen y=FCksek =
=FCcret,
sigorta, hisse gibi
cazip olanaklar beni de sistemin bir k=F6lesi yapm=FD=FEt=FD. Sistemde ne
kadar uzun s=FCre
kal=FDrsam, ayr=FDlmam o kadar uzun s=FCrecekti.
1 Nisan 1980'de Y=F6netim Kurulu Ba=FEkan=FD'n=FDn odas=FDna girip istifam=
=FD
verdim.
1981'DEN BUG=DCNE
Ayr=FDld=FDktan sonra, bir s=FCre =E7e=FEitli =FEirketlere dan=FD=FEmanl=FD=
k yapt=FDm.
Daha sonra enerji
alan=FDnda =E7evre dostu yeni teknolojileri tasar=FDmdan uygulamaya ge=E7ir=
mek
amac=FDyla IPS
=FEirketini kurdum.
O s=FDrada enerji sekt=F6r=FC =F6nemli bir yeniden yap=FDlanmaya gitmi=FEti.
Deregulasyon
ba=FElam=FD=FE, kurallar bir gecede de=F0i=FEmi=FEti. "Enerji'nin Vah=FEi B=
at=FDs=FD"
diye adland=FDr=FDlan
s=FCre=E7 h=FDrsl=FD insanlara b=FCy=FCk f=FDrsatlar sunuyordu.
Enerji alan=FDnda olup bitenler, t=FCm d=FCnyay=FD etkileyen bir e=F0ilimin
g=F6stergesiydi. Sosyal
refah, =E7evre ve ya=FEam kalitesine ili=FEkin di=F0er de=F0erler yerlerini
kazan=E7 h=FDrs=FDna b=FDrakt=FD.
=D6zel sekt=F6r ola=F0an=FCst=FC =F6nem kazand=FD. Ba=FElang=FD=E7ta, kapit=
alizmin en
do=F0ru sistem
oldu=F0u ve kom=FCnizmi =F6nleyece=F0i gerek=E7esiyle =F6zel sekt=F6r=FCn =
=F6nemli
oldu=F0u
savunuluyordu. Sonralar=FD b=F6yle bir savunmaya da gerek duyulmad=FD. Her
=FEeyin kamu
yerine varl=FDkl=FD yat=FDr=FDmc=FDlar=FDn elinde olmas=FD do=F0al g=F6r=FC=
ld=FC. D=FCnya
Bankas=FD gibi
uluslararas=FD =F6rg=FCtler bu fikre s=FDms=FDk=FD sar=FDl=FDp, su ve kanal=
izasyon
sistemleri, ileti=FEim
=FEebekeleri, elektrik i=FEletmeleri gibi o g=FCne kadar kamu taraf=FDndan
i=FEletilen tesislerin
deregulasyonunu ve =F6zelle=FEtirilmesini destekledi.
Sonu=E7ta Ekonomi Tetik=E7isi kavram=FD geni=FEleyerek daha b=FCy=FCk bir g=
ruba
yay=FDld=FD.
Se=E7ilmi=FE, az say=FDda bizlerin g=F6nderildi=F0i g=F6revlere her sekt=F6=
rden =E7ok
say=FDda y=F6neticiler
g=F6nderildi. Bu y=F6neticiler b=FCt=FCn gezegeni dola=FEarak en ucuz i=FE =
g=FCc=FCn=FC,
en kolay
ula=FE=FDlabilir kaynaklar=FD ve en b=FCy=FCk pazarlar=FD ara=FEt=FDrd=FDla=
r=2E
Yakla=FE=FDmlar=FD c=FCretkard=FD.
Kendilerinden =F6nceki Ekonomi Tetik=E7ileri, yani benim Endonezya, Panama
ve
Kolombiya'da yapt=FD=F0=FDm gibi onlar da tutumlar=FDn=FD hakl=FD g=F6stere=
cek
k=FDl=FDflar=FD buldular.
=DClkelere =F6zel sekt=F6r=FCn kendilerini bor=E7tan kurtaraca=F0=FDn=FD ve
zenginle=FEtirece=F0ini vaad
ettiler. Okullar, yollar yap=FDp telefon, TV, sa=F0l=FDk hizmetleri hibe
ettiler. Fakat bir s=FCre
http://www.ozetkitap.com 16
sonra bir ba=FEka yerde daha ucuz i=FE g=FCc=FC veya daha kolay ula=FE=FDla=
bilir
kaynaklar
bulduklar=FDnda ayr=FDl=FDp oraya gittiler. Bunun sonu=E7lar=FD geride kalan
toplum i=E7in y=FDk=FDc=FD
oluyormu=FE, umursamad=FDlar.
EKUADOR
Ekuador'un Amazon havzas=FDnda petrol =E7=FDkar=FDlmas=FD 1960'lar=FDn sonu=
nda
ba=FElad=FD.
Y=F6neticiler, petrol gelirlerine g=FCvenerek =FClkeyi muazzam bor=E7 y=FCk=
=FC
alt=FDna soktular.
Otoyollar, teknoparklar, hidroelektrik santralleri, elektrik iletim
sistemleri =FClkenin her
taraf=FDna yay=FDld=FD. Uluslararas=FD m=FChendislik ve in=FEaat =FEirketle=
ri bir
kez daha vurgunu
vurmu=FElar, yerli bir avu=E7 aile de bu vurgundan nasiplerini epeyce
alm=FD=FElard=FD.
Ekuador'a ilk ziyaretimi izleyen y=FDllarda bu minicik =FClke, tam
anlam=FDyla =FEirketokrasi
kurban=FD olmu=FEtu. Bizler her zamanki y=F6ntemlerimizle =FClkeyi neredeyse
iflas ettirmeyi
ba=FEarm=FD=FEt=FDk. Sonu=E7ta 30 y=FDl i=E7inde =FClkenin resmi yoksulluk =
oran=FD
%50'den %70'e, gizlia=E7=FDk
i=FEsizlik oran=FD %15'den %70'e, kamu borcu 240 milyon dolardan 16 milyar
dolara
=E7=FDkarken en fakirlere ayr=FDlan kamu kaynaklar=FD %20'den %6'ya inmi=FE=
ti.
(Bug=FCn
Ekuador ulusal b=FCt=E7esinin %50'sini bor=E7 =F6demelerine tahsis etmek
zorundad=FDr.)
Siyasi yolsuzluk ve =FEirketokrasi i=FEbirli=F0inin i=E7inden s=FDyr=FDl=FD=
p =E7=FDkan
y=FDld=FDz Jaime Roldos
oldu. 30'lu ya=FElarda avukat ve profes=F6r olan Roldos, yoksul haklar=FDna
ve siyasilerin
=FClke kaynaklar=FDn=FDn verimli bi=E7imde kullan=FDlmas=FDndan sorumlu old=
u=F0una
inan=FDyordu.
Stat=FCkoya kar=FE=FD =E7=FDkmaktan korkmayan ender bir politikac=FDyd=FD. =
=D6rne=F0in
Amerikan
misyoner grubu SIL'i (Summer Enstitute of Linguistics) petrol
=FEirketlerinin ajan=FD
olmakla su=E7luyordu.
SIL, pek =E7ok =FClkeye oldu=F0u gibi Ekuador'a da g=F6r=FCn=FC=FEte yerel =
dilleri
ara=FEt=FDrmak =FCzere
gelmi=FEti. Bilhassa Amazon havzas=FDndaki Hourani kabilesiyle
ilgileniyorlard=FD. Petrol
ara=FEt=FDrmalar=FDn=FDn y=FCr=FCt=FCld=FC=F0=FC ilk y=FDllarda hareket tar=
zlar=FD =FEuydu:
Sismograflar =FEirket
merkezine bir yerde petrol bulunma ihtimali oldu=F0unu bildirdiklerinde
SIL derhal
devreye giriyor ve yerli halk=FD oradan ayr=FDl=FDp bedava yemek, bar=FDnak,
giysi, ila=E7 ve dini
e=F0itim bulabilecekleri misyonerlik kamplar=FDnda ya=FEamaya ikna
ediyorlard=FD. Tek =FEart,
tapular=FDn=FD petrol =FEirketlerinin =FCst=FCne ge=E7irmeleriydi. =DDkna i=
=E7in gayri
ahlaki, gayri kanuni
her t=FCrl=FC y=F6ntemi kullan=FDyorlard=FD. SIL misyonerleri Amerika'da
televizyona =E7=FDk=FDp
"vah=FEi" leri e=F0itmek ve medenile=FEtirmek i=E7in halktan SIL'e ve Petrol
=DEirketlerine para
topluyordu. Rockefellar Vakf=FD b=FCy=FCk katk=FDda bulundu.
Jaime Roldos, "Rockefeller'=FDn da i=FEin i=E7inde olmas=FD , SIL'in yerli
halk=FDn topraklar=FDn=FD
=E7almak i=E7in bir paravan oldu=F0unu g=F6steriyor" diyordu. Roldos'un
Hidrokarbon
Politikas=FDna g=F6re madem ki Ekuador'un en =F6nemli kayna=F0=FD petrold=
=FC, o
halde bu
kayna=F0=FDn kullan=FDm=FD n=FCfusun en y=FCksek k=FDsm=FDna en fazla yarar=
 sa=F0layacak
=FEekilde
ger=E7ekle=FEtirilmeliydi. 1979'daki Ba=FEkanl=FDk konu=FEmas=FDnda =FEunla=
r=FD
s=F6ylemi=FEti:
"Ulusumuzun enerji kaynaklar=FDn=FD korumak i=E7in etkin =F6nlemler almal=
=FDy=FDz.
Devlet,
ihracat=FD =E7e=FEitlendirmek ve ekonomik ba=F0=FDms=FDzl=FD=F0=FD s=FCrd=
=FCrmek zorundad=FDr.
Karar
verirken daima ulusal menfaatlerimizi ve egemenlik haklar=FDm=FDz=FD g=F6z
=F6n=FCnde
bulunduraca=F0=FDz. Bir petrol =FEirketi riske girmedi=F0i, ara=FEt=FDrma
y=FCr=FCtmedi=F0i ve imtiyaz
http://www.ozetkitap.com 17
ald=FD=F0=FD yerlerden =FCretim yapmad=FD=F0=FD taktirde devlet vermi=FE ol=
du=F0u
imtiyaz=FD geri
alacakt=FDr."
Kas=FDm 1980'de Carter se=E7imi kaybedince Reagan Ba=FEkan oldu. En b=FCy=
=FCk
hedefi d=FCnya
bar=FD=FE=FD olan ve Amerika'n=FDn petrole ba=F0=FDml=FDl=FD=F0=FDn=FD azal=
tmaya =E7al=FD=FEan bir
ba=FEkan=FDn yerini,
Amerika'n=FDn askeri g=FCce dayanarak d=FCnya piramidinin tepesinde oturmaya
ve
d=FCnyan=FDn neresinde olursa olsun petrol alanlar=FDn=FD kontrol etmeye ha=
kk=FD
oldu=F0una
inanan biri alm=FD=FEt=FD.
Roldos se=E7im vaadlerini tutup petrol =FEirketlerine sava=FE a=E7t=FD.
Hidrokarbon yasa
tasar=FDs=FDn=FD meclise sevk etti. Bu yasa devrimci, hatta radikal bir
yasayd=FD.
Ger=E7ekle=FEseydi etkileri Ekuador ve G=FCney Amerika'y=FD a=FE=FDp d=FCny=
aya
yay=FDlacakt=FD.
Petrol =FEirketleri beklenen tepkiyi verdiler. Roldos'u karalamak ve
h=FCk=FCmetten
d=FC=FE=FCrmek i=E7in ellerinden geleni yapt=FDlar ama Roldos onlara pabu=
=E7
b=FDrakmad=FD=F0=FD gibi
SIL'i de =FClkeden kovdu. B=FCt=FCn yabanc=FD =FEirketlere, Ekuador halk=FD=
n=FDn
yararlanaca=F0=FD
planlar yapmad=FDklar=FD taktirde =FClkeyi terk etmek zorunda
b=FDrak=FDlacaklar=FDn=FD bildirdi.
24.5.1981 de Jaime Roldos'un bindi=F0i helikopter havada patlad=FD. B=FCt=
=FCn
Latin Amerika
medyas=FD olay=FD "CIA Suikast=FD" diye duyurdu. G=F6rg=FC tan=FDklar=FDn=
=FDn
ifadelerine g=F6re
hayat=FDna kastedilece=F0ini anlayan Roldos =E7e=FEitli =F6nlemler alm=FD=
=FEt=FD. Biri
yan=FDlt=FDc=FD di=F0eri
ger=E7ek iki helikopteri vard=FD. Olay g=FCn=FC g=FCvenlik subaylar=FDndan =
biri
onu son anda
yan=FDlt=FDc=FD helikoptere binmesi i=E7in ikna etmi=FEti.
Yerine ge=E7en Osvaldo Hurtado hem SIL'i geri kabul etti, hem de petrol
=FEirketlerine
ola=F0an=FCst=FC haklar tan=FDd=FD. B=F6ylece Amerika'n=FDn istedi=F0i =FEe=
kilde eski
d=FCzene d=F6n=FClm=FC=FE
oldu.
MC NAMARA
=DEirket-h=FCk=FCmet ili=FEkilerinin tipik bir =F6rne=F0i Robert Mc Namara'=
d=FDr. Mc
Namara 1949 da
planlama ve mali analiz m=FCd=FCr=FC olarak i=FEe ba=FElad=FD=F0=FD Ford'da=
 1960'da
aile d=FD=FE=FDndan ilk
genel m=FCd=FCr oldu. Hemen arkas=FDndan Kennedy onu Savunma Bakanl=FD=F0=
=FDna
tayin etti.
Savundu=F0u "Agresif Liderlik" hem h=FCk=FCmet yetkililerinin, hem de =FEir=
ket
y=F6neticilerinin
d=FCsturu oldu. Savunma Bakanl=FD=F0=FDndan ayr=FDld=FDktan sonra =FCstlend=
i=F0i D=FCnya
Bankas=FD
Ba=FEkanl=FD=F0=FD savunma/sanayi i=FEbirli=F0inin bir sembol=FCyd=FC. Birb=
iri
ard=FDndan b=FCy=FCk bir
=FEirkette, kabinede ve d=FCnyan=FDn en g=FC=E7l=FC bankas=FDnda tepe y=F6n=
eticili=F0i
g=F6revi yapmas=FD
kuvvetler ayr=FDl=FD=F0=FD ilkesinin ihlali de=F0ilse neydi?
Mc Namara'n=FDn yapt=FD=F0=FD en b=FCy=FCk k=F6t=FCl=FCk D=FCnya Bankas=FDn=
=FD g=F6r=FClmemi=FE
boyutta bir
k=FCresel imparatorluk ajans=FD haline getirmekti. =DEirketokrasi ile
ili=FEkileri kendinden sonra
gelenlere de =F6rnek oldu. =D6rne=F0in George Schultz Nixon'un maliye
bakan=FD, Bechtel'in
genel m=FCd=FCr=FC, Reagan'=FDn savunma bakan=FD oldu. Caspar Weinberger
Bechtel'in Genel
M=FCd=FCr Yard=FDmc=FDs=FD, Reagan'=FDn Savunma Bakan=FDyd=FD. CIA direkt=
=F6r=FC olan
Richard Helms'i
Nixon =DDran'da B=FCy=FCkel=E7i tayin etti. George H.W. Bush (baba) Zapata
Petrol =DEti.'nin
kurucusu olarak ba=FElad=FD, BM b=FCy=FCkel=E7ili=F0i yapt=FD, sonra da CIA
direkt=F6r=FC oldu.
http://www.ozetkitap.com 18
Ba=FEta Reagan olmak =FCzere bu ve benzeri ki=FEilerin hedefi:
- d=FCnyay=FD ve b=FCt=FCn kaynaklar=FDn=FD kendi denetimi alt=FDna alm=FD=
=FE bir
Amerika
- Amerika'n=FDn t=FCm emirlerine boyun e=F0en bir d=FCnya,
- Amerika'n=FDn belirledi=F0i kurallar=FD cebreden bir ordu ve
- Amerika'n=FDn k=FCresel imparatorlu=F0unu destekleyen bir uluslararas=FD
ticaret ve
bankac=FDl=FDk sistemi
idi.
VENEZ=DCELLA
Venez=FCella'y=FD y=FDllard=FDr izliyordum. Petrol bulunmas=FDyla, yoksullu=
ktan
zenginli=F0e ge=E7mi=FE
=FClkelerin klasik bir =F6rne=F0iydi. Ayn=FD zamanda petrol zenginli=F0inin
yaratt=FD=F0=FD karma=FEan=FDn,
dar gelirli/zengin aras=FDndaki gelir u=E7urumunun ve =FEirketokrasi
istismar=FDn=FDn bir
=F6rne=F0iydi.
Venez=FCella petrol=FC d=FCnya ekonomisi i=E7in hayati =F6nem ta=FE=FDr. D=
=FCnyan=FDn en
b=FCy=FCk 4.
petrol =FCreticisidir. Petroleus de Venez=FCella adl=FD kamu =FEirketi 40.0=
00
=E7al=FD=FEan=FD ve 50
milyar $ y=FDll=FDk sat=FD=FElar=FDyla =FClke ihracat=FDn=FDn %80'ini ger=
=E7ekle=FEtirir.
1998 se=E7imlerinde devlet ba=FEkanl=FD=F0=FDna se=E7ilen Hugo Chavez mecli=
si
la=F0vedip
mahkemeleri ve di=F0er kurumlar=FD denetimi alt=FDna ald=FD. Amerika'y=FD
"Utanmaz
emperyalizm" ile su=E7lay=FDp k=FCreselle=FEmeyi yerden yere vurdu. Yabanc=
=FD
petrol
=FEirketlerinden al=FDnan royalty'leri iki kat=FDna =E7=FDkard=FD. =DEirket=
okrasinin
k=FCresel
imparatorlu=F0a do=F0ru y=FCr=FCy=FC=FE=FCn=FC engelleyen bu lidere kar=FE=
=FD Washington
tepkisiz
kalamazd=FD.
Aral=FDk 2002'ye gelindi=F0inde hem Venez=FCella'daki hem de Irak'taki durum
kriz
noktas=FDna gelmi=FEti. Irak'ta Ekonomik Tetik=E7i'lerin ve =E7akallar=FDn =
su
alt=FDndan y=FCr=FCtt=FC=F0=FC
=E7abalar Saddam'a boyun e=F0dirmeyi ba=FEaramam=FD=FEt=FD. Biz de nihai =
=E7=F6z=FCm
olan i=FEgale
haz=FDrlan=FDyorduk. Venez=FCella'da ise Bush h=FCk=FCmeti Kermit Roosevelt=
'in
=DDran oyununu
sahneye koyuyordu. 30.000 petrol i=FE=E7isi aylar s=FCren greve ba=FElad=FD=
. Y=FCz
binler
sokaklara d=F6k=FCld=FC. Musadd=FDk'tan 50 y=FDl sonra tarih kendini tekrar
ediyordu ve ana
sebep yine petrold=FC. Sonunda Chavez iktidardan d=FC=FE=FCr=FCld=FC.
14 Nisan 2002 tarihli New York Times olaylara tarihi bir bak=FD=FE a=E7=FDs=
=FD
getiriyordu.
"Amerika, So=F0uk Sava=FE s=FDras=FDnda ve ertesinde kendi ekonomik ve poli=
tik
=E7=FDkarlar=FDn=FD korumak i=E7in Orta ve G=FCney Amerika'da otoriter reji=
mleri
desteklemi=FEtir.
K=FC=E7=FCc=FCk Guatemala'da CIA 1954'te bir darbe d=FCzenleyerek demokratik
bi=E7imde
se=E7ilmi=FE h=FCk=FCmeti indirmi=FE ve ard=FDndan gelen sa=F0c=FD h=FCk=FC=
metleri 40 y=FDl
boyunca
k=FC=E7=FCk solcu isyanc=FD gruplara kar=FE=FD desteklemi=FEtir. Olaylarda =
yakla=FE=FDk
200.000
sivil hayat=FDn=FD kaybetmi=FEtir.
http://www.ozetkitap.com 19
=DEili'de CIA destekli darbe General Pinochet'yi 1973'ten 1990'a kadar
iktidarda
tutmu=FEtur. Peru'da mevcut h=FCk=FCmet, iktidardan indirilen eski diktat=
=F6r
Fujimori
ve zalim casus =FEefi Montesinos'a CIA'in 10 y=FDl boyunca verdi=F0i deste=
=F0i
ara=FEt=FDrmaktad=FDr.
Amerika 1989'da Panama'y=FD i=FEgal ederek narko-diktat=F6r Noriega'y=FD
tutuklam=FD=FEt=FDr. Oysa Noriega 20 y=FDld=FDr Amerikan istihbarat=FDn=FDn=
 de=F0er
verilen bir
muhbiriydi. 1980'lerde Nikaragua'l=FD solculara muhalif gruplar=FDn =DDran'a
silah
satarak desteklenmesi Reagan h=FCk=FCmeti yetkililerinin yarg=FDlanmas=FDna
yol
a=E7m=FD=FEt=FDr. Oysa olaylar=FD as=FDl y=F6neten Otto Reich hi=E7 yarg=FD=
lanmad=FD=F0=FD
gibi daha
sonra Venez=FCella'ya b=FCy=FCkel=E7i olarak atanm=FD=FEt=FDr."
Bush h=FCk=FCmeti Chavez'e yap=FDlan darbe'yi tam kutlarken e=F0lence yar=
=FDda
kald=FD. Chavez
darbeye kar=FE=FD koyup 72 saat i=E7inde iktidar=FD yeniden ele ge=E7irdi z=
ira
Musadd=FDk'=FDn
aksine, askeriyeyi kendi taraf=FDnda tutmay=FD ba=FEarm=FD=FEt=FD. Ortal=FDk
durulunca grevcileri
i=FEten att=FD, darbeye kar=FD=FEan subaylar=FD ve Washington =E7akallar=FD=
yla
i=FEbirli=F0i yapan
muhalifleri hapse att=FDrd=FD veya =FClkeden kovdu. Bush h=FCk=FCmeti
yetkilileri Chavez'i
indirmek i=E7in yerel askeri ve sivil yetkililerle i=FEbirli=F0i
yapt=FDklar=FDn=FD itiraf ettiler. Bu
ba=FEar=FDs=FDz darbe giri=FEimi Bush'un epeyce ba=FE=FDn=FD a=F0r=FDtt=FD.
Bush h=FCk=FCmeti kesinlikle bunun alt=FDnda kalmazd=FD fakat tam o s=FDrada
krizin daha ileri
gitmesini =F6nleyerek Venez=FCella'y=FD ve Chavez'i kurtaran ba=FEka bir du=
rum
oldu: Irak'=FDn
i=FEgali. Amerika Afganistan, Irak ve Venez=FCella'y=FD ayn=FD anda kar=FE=
=FDs=FDna
alacak askeri ve
siyasi g=FC=E7ten yoksundu. Dolay=FDs=FDyla =F6nceli=F0i Irak'a verdi.
IRAK
Reagan ve Bush h=FCk=FCmetleri Irak'=FD da Suudi Arabistan'a benzetmeye
kararl=FDyd=FDlar.
Saddam'=FDn da Suudilerin yolundan gidece=F0inden emindiler. =D6yle ya,
Suudiler
d=FCnyan=FDn en ileri teknolojilerinden yararlan=FDyorlar, uluslararas=FD
hukukta =F6zel muamele
g=F6r=FCyorlard=FD. Washington'daki can dostlar=FD, ter=F6rist fanatik grup=
lar=FDn
finanse
edilmesine, ka=E7aklar=FDn korunmas=FDna g=F6z yumuyordu. Hatta Afganistan
sava=FE=FDnda
Suudi Arabistan'=FDn Usame Bin Ladin'e destek vermesini Amerika
=F6zellikle talep etmi=FEti.
1980'lerde Ba=F0dat'ta Ekonomi Tetik=E7ilerinin say=FDs=FDn=FDn haddi hesab=
=FD
yoktu. Saddam'=FDn
yak=FDnda =FD=FE=FD=F0=FD g=F6rece=F0ine ve Washington'la Suudiler gibi bir=
 anla=FEmaya
varaca=F0=FDna
inan=FDyorduk. Bulundu=F0u b=F6lgeye =F6rnek =FClke olacakt=FD. Saddam'=FDn
patalojik bir diktat=F6r,
elleri kitlelerin kan=FDna bula=FEm=FD=FE bir cani, Hitler'in bir kopyas=FD
olu=FEunun pek =F6nemi
yoktu. Amerika bu t=FCr pek =E7ok ki=FEiyi ho=FE g=F6rm=FC=FE, hatta kollam=
=FD=FEt=FD.
Irak'=FDn kesintisiz
petrol tedarikine ve petrodolarlar=FDna kar=FE=FDl=FDk Amerika da kendi
m=FChendislik =FEirketlerine
alt yap=FD kurdurtacak, =E7=F6ller vahala=FEacakt=FD. Onlara tank ve sava=
=FE
u=E7aklar=FD satmaya,
kimyasal fabrikalar=FD ve n=FCkleer santrallar=FD kurmaya (pek =E7ok =FClke=
de
yapt=FD=F0=FDm=FDz gibi)
haz=FDrd=FDk; bu teknolojilerin ilerde silah =FCretiminde de
kullan=FDlabilece=F0i umurumuzda
de=F0ildi.
http://www.ozetkitap.com 20
Irak, yayg=FDn kanaatin aksine, petrolden ibaret de=F0ildi; su ve
jeopolitik =F6nemi de
haizdi. Dicle ve F=FDrat nehirleri Irak'tan ge=E7ti=F0i i=E7in Irak kimin
hakimiyetinde ise Orta
Do=F0u'nun anahtar=FDn=FDn onda olaca=F0=FD bilinen bir ger=E7ekti.
Ancak 1980'lerin sonuna gelindi=F0inde Saddam'=FDn Ekonomik Tetik=E7i
senaryosunu
uygulama niyeti olmad=FD=F0=FD anla=FE=FDlm=FD=FEt=FD. Bu durum, baba Bush =
h=FCk=FCmeti
i=E7in b=FCy=FCk bir
hayal k=FDr=FDkl=FD=F0=FD, utan=E7 kayna=F0=FD ve zaaf g=F6stergesiydi. Bus=
h bir =E7are
ararken Saddam
1990'da Kuveyt'e sald=FDrmakla Bush'u =E7=FDkmazdan kurtard=FD. Bush Saddam=
'=FD
uluslararas=FD
hukuku ihlalle su=E7lay=FDp Irak'a askeri harekat ba=FElatt=FD. Oysa daha b=
ir
y=FDl =F6nce kendisi
Panama'y=FD tek tarafl=FD ve illegal bi=E7imde i=FEgal etmi=FEti. K=F6rfez =
Sava=FE=FD
bitti=F0inde Bush'un
Amerikan halk=FD g=F6z=FCnde pop=FClaritesi %90'a =E7=FDkm=FD=FEt=FD fakat =
Saddam gibi
ger=E7ek bir
despot hala yerinde duruyordu.
11 Eyl=FCl olay=FDnda Ekuador'da, yerli kabilelerin aras=FDndayd=FDm. Daha
sonra ikiz kulelerin
b=FDrakt=FD=F0=FD bo=FElu=F0u (ground zero) ziyarete gitti=F0imde =FEunu d=
=FC=FE=FCnd=FCm.
=DClkem intikam
almaya kalk=FD=FEacakt=FD fakat =FEirketlerimizden, ordumuzdan,
politikalar=FDm=FDzdan ve k=FCresel
imparatorluk kurma =E7abalar=FDm=FDzdan nefret edenler bizden b=FCsb=FCt=FCn
nefret edecekti.
2003'te Amerika Irak'a girmekle on y=FDl i=E7inde Irak'=FD ikinci kez i=FEg=
al
etmi=FE oldu.
Ekonomi Tetik=E7ileri ve =E7akallar ba=FEar=FDs=FDz olmu=FElar, s=FDra ordu=
ya
gelmi=FEti. Gen=E7 erkekler
ve kad=FDnlar =E7=F6l kumlar=FDnda =F6lmeye g=F6nderiliyorlard=FD. Baz=FDla=
r=FD
soruyordu : Bush b=FCt=FCn
imkanlar=FDm=FDzla El Kaide'yi Afganistan'da kovalamaktansa neden Irak'a
sald=FDr=FDyordu?
Buna cevap acaba "bu petrolc=FC aile a=E7=FDs=FDndan petrol kaynaklar=FDn=
=FD
kontrol etmek ve
in=FEaat i=FElerinden kazan=E7 sa=F0lamak, ter=F6ristlerle sava=FEmaktan da=
ha
=F6nemli" olabilir
miydi?
Amerika'n=FDn Irak'=FD i=FEgalinin ne gibi sonu=E7lar=FD olabilir? Bunlardan
biri, OPEC'in tekrar
a=F0=FDrl=FD=F0=FDn=FD ortaya koymas=FDd=FDr. Amerika Irak'=FD kontrol alt=
=FDna al=FDnca
di=F0er petrol zengini
=FClkeler petrol =FCretimini k=FDsmak ve/veya fiyat=FDn=FD y=FCkseltmekten
=E7ekinmeyebilirler. Bu
da =FEirketokrasinin, hatta tarihin ilk k=FCresel imparatorlu=F0unun kendi
kendini yok
etmesi anlam=FDna gelebilir..
Bir di=F0er olas=FD sonu=E7 da, dolar=FDn d=FCnyadaki konumuyla ilgilidir. =
Son
tahlilde k=FCresel
imparatorluk b=FCy=FCk =F6l=E7=FCde, dolar=FDn d=FCnyan=FDn standart paras=
=FD olmas=FDna
ve Amerikan
darphanesinin bu dolarlar=FD basma hakk=FDna sahip olmas=FDna dayanmaktad=
=FDr.
B=F6ylece az
geli=FEmi=FE fakat s=FDras=FD geldi=F0inde i=FEimize yarayacak =FClkelere g=
eri
=F6deyemeyeceklerini
bile bile bor=E7 veririz. Asl=FDnda =F6demeleri hi=E7 i=FEimize gelmez zira=
 s=F6z
konusu bor=E7,
=FClkeye dedi=F0imizi yapt=FDrma imkan=FD verir bize. Normalde, =F6denmeyen
bor=E7lar=FDn =E7ok
artmas=FD kaynaklar=FDm=FDz=FDn kurumas=FD anlam=FDna gelir. Ama biz normal
ko=FEullarda
ya=FEam=FDyoruz. Amerikan paras=FDn=FDn alt=FDn kar=FE=FDl=FD=F0=FD yoktur.=
 Dolar=FD ayakta
tutan tek olgu
t=FCm d=FCnyan=FDn Amerikan ekonomisine duydu=F0u g=FCvendir.
Para basma yetkisi bize muazzam g=FC=E7 verir. B=F6ylelikle hem bor=E7
vermekte, hem
bor=E7lanmakta bir sak=FDnca g=F6rmeyiz. Nitekim 2003 sonunda Amerikan=FDn =
d=FD=FE
borcu 7
trilyon dolara (ki=FEi ba=FE=FD 24.000$) ula=FEm=FD=FEt=FDr. D=FCnya dolar=
=FD standart
para birimi olarak
kabul etti=F0i s=FCrece a=FE=FDr=FD d=FCzeydeki bor=E7 =FEirketokrasi i=E7i=
n bir engel
te=FEkil etmez. Fakat
ba=FEka bir para birimi dolar=FDn yerini al=FDrsa veya Japonya, =C7in gibi
alacakl=FD =FClkeler
http://www.ozetkitap.com 21
verdikleri borcun =F6denmesini isterlerse o zaman her =FEey tepetaklak
gider ve Amerika
kendini =E7=FDkmazda bulur.
Bu durum art=FDk bir hipotez olmaktan =E7=FDkm=FD=FEt=FDr. 1 Ocak 2002'de d=
=FCnya
finans
piyasas=FDna ad=FDm=FDn=FD atan euro, her ge=E7en ay prestijini ve g=FCc=FC=
n=FC
artt=FDrmaktad=FDr. OPEC
=FClkeleri Amerikan=FDn Irak'=FD i=FEgaline k=FDzar da standart para birimi
olarak dolar=FDn yerine
euro'yu ge=E7irme karar=FD al=FDrlarsa, imparatorlu=F0un temelleri adamak=
=FDll=FD
sars=FDlacakt=FDr.
18 Nisan 2003 tarihli New York Times'da =FE=F6yle bir haber vard=FD: "Bush
h=FCk=FCmeti
Irak'=FDn yap=FDland=FDr=FDlmas=FDnda ilk ihaleyi Bechtel'e verdi. =DClkenin
yeniden
=FEekillendirilmesinde D=FCnya Bankas=FD ve IMF devreye girecek". =DDyi de
Irak'=FD harabe
haline getiren neydi? Kendi askerlerimiz de=F0il mi? Haberi okurken =FEunu
d=FC=FE=FCnmeden
edemedim: "E=F0er Saddam da Suudiler gibi Amerika'n=FDn eline oynasayd=FD
hala ba=FEta
olacakt=FD. F=FCzeleri, kimyasal fabrikalar=FD olacak, =FCstelik onlar=FD b=
iz
kurup modernizasyon
ve bak=FDm=FDn=FD bizim adamlar=FDm=FDz =FCstleneceklerdi. =DD=FEte size Su=
udi
pazar=FDndan bile daha
tatl=FD i=FE".
Haber, Irak'=FDn yap=FDland=FDr=FDlmas=FDnda rol oynayacak Halliburton, KBR=
 gibi
di=F0er Amerikan
=FEirketlerini s=FDral=FDyor ve bu =FEirketlerin y=F6neticilerinin y=FDllar=
d=FDr
Amerikan h=FCk=FCmeti ile i=E7
i=E7e ili=FEkilerini anlat=FDyordu ama =FEunu s=F6ylemiyordu: Irak'=FDn 200=
3'te
ba=FElad=FD g=F6r=FCnen
hikayesi ger=E7ekte utan=E7 dolu eski bir hikayenin devam=FDd=FDr.
=DDmparatorluk kadar eski
olan bu hikaye hem b=FCy=FCkl=FC=F0=FC hem de y=F6ntemi itibariyle deh=FEet=
 verici
boyutlara
ula=FEm=FD=FEt=FDr. Dev m=FChendislik ve in=FEaat firmalar=FD, h=FCk=FCmett=
eki
n=FCfuzlar=FDn=FD kullanarak,
asl=FDnda bize benzemeyi hi=E7 istemeyen halklar=FD kendimize benzetmek i=
=E7in
bir kez daha
milyarlarca dolar=FD ceplerine indirmektedirler. =DEirketokrasiye dayanan
modern
imparatorluk =E7aresiz halklar=FD istismar etmekte, tarihin en zalim, en
bencil talan=FDn=FD
ger=E7ekle=FEtirmektedir. =D6yle ki bu tutum, eninde sonunda bize zarar
verecektir.
SON S=D6Z
1840'larda Amerikal=FDlar=FDn =E7o=F0unda Manifest Destiny ad=FD verilen ya=
yg=FDn
bir inan=FD=FE vard=FD:
Kuzey Amerikan=FDn fethi ilahi bir tecelliydi. K=FDz=FDlderililerin,
ormanlar=FDn ve bizonlar=FDn yok
edilmesini, batakl=FDlar=FDn kurutulup do=F0al kaynaklar=FDn istismar=FDn=
=FD tanr=FD
buyurmu=FEtu,
insanlar de=F0il. Bu inan=FD=FE, Ba=FEkan Monroe taraf=FDndan bir doktrin o=
larak
dile getirildi ve
kendi ad=FDn=FD ald=FD. Monroe doktrinine g=F6re Amerikan=FDn t=FCm yar=FDk=
=FCrede
=F6zel haklar=FD vard=FD
ve buna, Orta ve G=FCney Amerika'da Amerikan politikalar=FDna kar=FE=FD =E7=
=FDkan
herhangi bir
=FClkeyi i=FEgal hakk=FD da dahildi. =C7e=FEitli d=F6nemlerde ba=FEkanlar bu
doktrini gerek=E7e
g=F6stererek Dominik Cumhuriyeti, Venez=FCella ve Panama'ya m=FCdahale
ettiler,
II.D=FCnya Sava=FE=FDn=FDn sonuna kadar Pan-Amerikanc=FD faaliyetlerini
s=FCrd=FCrd=FCler. 20.yy'=FDn
ikinci yar=FDs=FDnda Amerika kom=FCnist tehdidini kullanarak bu doktrini t=
=FCm
d=FCnyay=FD
kapsayacak =FEekilde geni=FEletti.
=C7a=F0da=FE uluslararas=FD finans sistemi II. D=FCnya Sava=FE=FD sonlar=FD=
nda Bretton
Woods, New
Hampshire'de bir=E7ok =FClke liderinin kat=FDld=FD=F0=FD bir toplant=FDda o=
rtaya
=E7=FDkm=FD=FEt=FD. D=FCnya
Bankas=FD ve IMF, y=FDk=FDlm=FD=FE bir Avrupa'y=FD yeniden in=FEa etmek i=
=E7in
kurulmu=FE ve bunda da
epeyce ba=FEar=FDl=FD olmu=FElard=FD. Sistem h=FDzla geni=FEleyerek b=FCt=
=FCn Amerikan
dostlar=FDnca
http://www.ozetkitap.com 22
benimsendi ve bask=FDya kar=FE=FD bir =E7are olarak g=F6r=FCld=FC. Bizi kom=
=FCnizmin
hain
pen=E7esinden koruyacakt=FD.
Oysa 1980'lerin sonunda Sovyetler Birli=F0i ve kom=FCnizmin =E7=F6k=FC=FE=
=FC ile
anla=FE=FDld=FD ki as=FDl
ama=E7 kom=FCnizmden cayd=FDrmak de=F0ildi; ama=E7, k=F6kleri kapitalizmden
beslenen k=FCresel
imparatorlu=F0u dizginlerinden kurtarmakt=FD. D=FCnya Devleti Forumu'ndan
Jim
Garrison'un dedi=F0i gibi:
" Ekonomik k=FCreselle=FEme ve serbest piyasa kapitalizmi a=E7=FDs=FDndan
bak=FDld=FD=F0=FDnda,
D=FCnyan=FDn bir b=FCt=FCn olarak birle=FEmesi, ger=E7ek bir "imparatorluk"
olu=FEmas=FD
demektir. D=FCnyan=FDn hi=E7bir =FClkesi k=FCreselle=FEmenin cazibesine kar=
=FE=FD
koyamam=FD=FEt=FDr. Pek az=FD, D=FCnya Bankas=FD, IMF, D=FCnya Ticaret =D6r=
g=FCt=FC gibi
ekonomik k=FCreselle=FEmenin y=F6ntemlerini ve kurallar=FDn=FD belirleyen, =
boyun
e=F0enleri =F6d=FCllendirip ihlal edenleri cezaland=FDran finans =F6rg=FCtl=
erinden
kendini
koruyabilmektedir."
D=FCnya n=FCfusunun en varl=FDkl=FD =FClkelerde ya=FEayan be=FEte biri ile =
en yoksul
=FClkelerde
ya=FEayan be=FEte biri aras=FDndaki gelir oran=FD 1960'da 30'a 1 iken, 1995=
'te
95'e 1'e
y=FCkselmi=FEtir. Oysa D=FCnya Bankas=FD, IMF, USAID ve s=F6zde uluslararas=
=FD
yard=FDmla
ilgilenen di=F0er bankalara, =FEirketlere, h=FCk=FCmetlere sorarsan=FDz hep=
si
g=F6revlerini eksiksiz
yerine getiriyor ve ilerleme kaydediliyor.
Y=FDllar boyu kendimizi hep =FEuna inand=FDrd=FDk: Ekonomik b=FCy=FCme t=FC=
m=FCyle
insanl=FDk i=E7in
yararl=FDd=FDr. B=FCy=FCme artt=FDk=E7a yararlar=FD da artar. =D6yleyse eko=
nomik
b=FCy=FCme ate=FEini
k=F6r=FCkleyen ki=FEiler y=FCceltilmeli ve =F6d=FCllendirilmelidir, ya=FEam=
=FDn
k=FDy=FDs=FDndakilerin istismar=FD
pahas=FDna da olsa. Bu inan=E7la her t=FCrl=FC korsanl=FD=F0=FD ho=FE g=F6r=
d=FCk. Her
yerde masum
insanlar=FDn =FDrz=FDna ge=E7tik, talan ettik, katlettik. Tahmin
(forecasting), ekonometri ve
istatistik gibi istendi=F0i tarafa =E7ekilebilir s=F6zde bilimler sayesinde,
bir =FEehri =F6nce
bombalay=FDp sonra yeniden in=FEa etmeyi ekonomide muazzam b=FCy=FCme
addettik.
Ger=E7ek hikaye =FEu ki, hepimiz bir yalan=FD ya=FEamaktay=FDz. S=FCrd=FC=
=F0=FCm=FCz cila,
y=FCzeyin
alt=FDndaki =F6l=FCmc=FCl kanserleri sakl=FDyor. D=FCnyan=FDn en g=FC=E7l=
=FC ve zengin
=FClkesi korkun=E7
oranlarda intihar, uyu=FEturucu kullan=FDm=FD, bo=FEanma, tecav=FCz ve cina=
yet
sahnesi. Kanser
gibi bu oranlar her y=FDl daha da y=FCkseliyor.
Halk=FDm=FDz kom=FCnizmi oldu=F0u gibi ter=F6rizmi de =FEeytani bir g=FC=E7=
 olarak
g=F6r=FCyor,
kendilerinin ve kendinden =F6nce gelenlerin kararlar=FDna di=F0er insanlar=
=FDn
verdi=F0i do=F0al
tepki oldu=F0unu anlam=FDyorlar. T=FCm d=FCnyay=FD kapitalizme ge=E7irmenin
g=F6revleri oldu=F0una
ve bunu gelecek nesillere bor=E7lu olduklar=FDna inan=FDyorlar. Ayn=FD zama=
nda
"En iyinin
hayatta kalmas=FD" ilkesine s=FDk=FD s=FDk=FD sar=FDl=FDyorlar: Madem ki mu=
kavva bir
barakada de=F0il
de imtiyazl=FD bir s=FDn=FDfta do=F0mu=FElar, =F6yleyse bu miraslar=FDn=FD =
gelecek
ku=FEaklara da
ta=FE=FDyacaklard=FDr.
Medyam=FDz da =FEirketokrasinin bir par=E7as=FDd=FDr. Gazetelerimizin,
dergilerimizin,
yay=FDnevlerinin, TV kanallar=FDn=FDn =E7o=F0unlu=F0unun sahibi dev uluslar=
aras=FD
=FEirketlerdir.
B=FCt=FCn ileti=FEim kanallar=FDm=FDza h=FCkmeden y=F6neticiler, g=F6revler=
inin miras
ald=FDklar=FD sistemi
s=FCrd=FCrmek, g=FC=E7lendirmek ve geni=FEletmek oldu=F0una inanmakta ve bu=
nu
k=FCstah=E7a
uygulamaktad=FDrlar.
http://www.ozetkitap.com 23
Son tahlilde mesele yaln=FDzca ABD de de=F0ildir. K=FCresel imparatorluk ad=
=FD
gibi k=FCresel
olmu=FE, her t=FCrl=FC s=FDn=FDrlar=FD a=FEm=FD=FEt=FDr. Daha =F6nce Amerik=
an =FEirketleri
olarak bilinen
=FEirketler ger=E7ek ve hukuksal anlamda uluslararas=FD olmu=FEtur. =C7ok
say=FDdaki =FClkede i=FE
yapt=FDklar=FDndan hangi kurallara ve y=F6netmeliklere g=F6re faaliyet
g=F6stereceklerini
kendileri se=E7erler. K=FCreselle=FEmeyi te=FEvik eden ticaret anla=FEmalar=
=FD ve
=F6rg=FCtlenmeler bu
durumu daha da kolayla=FEt=FDrmaktad=FDr.
Demokrasi, sosyalizm ve kapitalizm s=F6zc=FCkleri anlamlar=FDn=FD
yitirmektedir. =DEirketokrasi,
d=FCnya ekonomisi ve siyaseti =FCzerinde en etkili fakt=F6r haline
gelmi=FEtir.
Kurdu=F0umuz sistem =E7=FD=F0r=FDndan =E7=FDkm=FD=FEt=FDr. =DDmalat =FEirke=
tlerimiz az
geli=FEmi=FE =FClkelerde
i=FE=E7ileri insanl=FDk d=FD=FE=FD ko=FEullarda neredeyse bo=F0az toklu=F0u=
na
=E7al=FD=FEt=FDrmakta, petrol
=FEirketlerimiz zehirleri denizlere ve akarsulara bo=FEaltarak insanlar=FD,
hayvanlar=FD ve
bitkileri bilin=E7li olarak katletmekte, ila=E7 sanayi AIDS vir=FCs=FC ta=
=FE=FDyan
milyonlarca
Afrikal=FDy=FD ya=FEam kurtar=FDc=FD ila=E7lardan yoksun b=FDrakmaktad=FDr.=
 Kendi
Amerikam=FDzda bile on
iki milyon aile, bir sonraki =F6=F0=FCn=FC yiyece=F0inden emin de=F0ildi. E=
nerji
sekt=F6r=FCm=FCz bir
Enron, muhasebe sekt=F6r=FCm=FCz bir Andersen yaratm=FD=FEt=FDr. Amerika Ir=
ak
sava=FE=FDn=FD
s=FCrd=FCrmek i=E7in 87 milyar $ harcarken, Birle=FEmi=FE Milletler bu para=
n=FDn
yar=FDs=FDndan az=FDna
gezegenimizde ya=FEayan herkese temiz su, yeterli g=FDda, sa=F0l=FDk hizmeti
ve temel e=F0itim
sa=F0lanabilece=F0ini hesaplam=FD=FEt=FDr.
Bir de oturmu=FE, ter=F6ristlerin neden bize sald=FDrd=FD=F0=FDn=FD merak e=
diyoruz.
Tarih bize kan=FDtlamaktad=FDr ki e=F0er bu durumu de=F0i=FEtirecek bir =FE=
ey
yapmazsak
d=FCnyan=FDn ilk ger=E7ek k=FCresel imparatorlu=F0unun hazin bir bi=E7imde =
sona
ermesi
ka=E7=FDn=FDlmazd=FDr. =DDmparatorluklar asla kal=FDc=FD olamazlar. Her bir=
i berbat
bir =FEekilde silinip
gitmi=FElerdir. Daha fazla hakimiyet kuray=FDm derken pek =E7ok k=FClt=FCr=
=FC yok
etmi=FEler,
sonunda kendileri yok olmu=FEtur. Hi=E7 bir =FClke veya =FClkeler grubu
di=F0erlerini istismar
ederek uzun vadeli ya=FEayamaz.
Amazon yerlileri Shuar'lar=FDn bana 1990'da s=F6yledi=F0i gibi d=FCnya, hay=
al
etti=F0iniz gibidir.
=C7evreyi kirleten sanayiler, t=FDkanm=FD=FE yollar ve a=FE=FDr=FD kalabal=
=FDk kentler
kabusundan
kurtulup yerk=FCreye sayg=FDy=FD, s=FCrd=FCrebilirlik ve e=FEitlik ilkeleri=
ni,
toplumsal sorumluluk
bilincini i=E7eren yeni hayallere yelken a=E7abiliriz. Kendimizi ve
paradigmay=FD de=F0i=FEtirmek
kendi elimizdedir.